Giáo án ngữ văn 10 kết nối tri thức

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIÊN SẢN PHẨM

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

– GV chia lớp thành 4 nhóm, nhu yếu những nhóm bàn luận : đọc kỹ năng và kiến thức trong phần Tri thức ngữ văn, tóm tắt lại bằng sơ đồ tư duy và trình diễn trước lớp .

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

– Các nhóm tranh luận. GV tương hỗ khi thiết yếu .

Bước 3: Báo cáo kết quả

– GV mời đại diện thay mặt những nhóm trình diễn hiệu quả trước lớp, nhu yếu cả lớp lắng nghe, nhận xét .

Bước 4: Nhận xét, đánh giá

– GV nhận xét, nhìn nhận, chốt kiến thức và kỹ năng .

Cốt truyện

– Cốt truyện trong tác phẩm tự sự (thần thoại, sử thi, cổ tích, truyện ngắn, tiểu thuyết,…) và kịch được tạo nên bởi sự kiện (hoặc chuỗi sự kiện). Sự kiện là sự việc, biến cố dẫn đến những thay đổi mang tính bước ngoặt trong thế giới nghệ thuật hoặc bộc lộ những ý nghĩa nhất định với nhân vật hay người đọc – điều chưa được họ nhận thấy cho đến khi nó xảy ra.

Truyện kể

Sự kiện trong cốt truyện được triển khai hoặc liên kết với nhau theo một mạch kể nhất định. Mạch kể này thống nhất với hệ thống chi tiết và lời văn nghệ thuật (bao gồm các thành phần lời kể, lời tả, lời bình luận,…) tạo thành truyện kể.

Người kể chuyện

– Người kể chuyện là người trực tiếp diễn xướng để kể lại câu truyện cho công chúng ( so với mô hình tự sự dân gian ), là “ vai ” hay “ đại diện thay mặt ” mà nhà văn tạo ra để thay mình triển khai việc kể chuyện ( so với hình thức tự sự của văn học viết ) .- Truyện kể chỉ sống sót khi có người kể chuyện .

Nhân vật

Nhân vật là con người cụ thể được khắc họa trong tác phẩm văn học bằng các biện pháp nghệ thuật. Cũng có những trường hợp nhân vật trong tác phẩm văn học là thần linh, loài vật, đồ vật,…nhưng khi ấy, chúng vẫn đại diện cho những tính cách, tâm lí, ý chí hay khát vọng của con người. Nhân vật là phương tiện để văn học khám phá và cắt nghĩa về con người.

Thần thoại

– Thần thoại là thể loại truyện kể ra đời sớm nhất kể về thế giới thần linh, thể hiện quan niệm về vũ trụ và nhân sinh của người xưa.

– Căn cứ vào chủ đề, hoàn toàn có thể chia thần thoại cổ xưa thành hai nhóm :+ thần thoại cổ xưa kể về nguồn gốc ngoài hành tinh muôn loài ( thần thoại cổ xưa suy nguyên )+ thần thoại cổ xưa kể về cuộc chinh phục vạn vật thiên nhiên và phát minh sáng tạo văn hóa truyền thống ( truyền thuyết thần thoại phát minh sáng tạo )- Nhân vật chính của truyền thuyết thần thoại là những vị thần, hoặc những con người có nguồn gốc thần linh, có năng lượng siêu nhiên nên hoàn toàn có thể được miêu tả với hình dạng khổng lồ, hoặc sức mạnh khác thường …- Chức năng của nhân vật trong truyền thuyết thần thoại : cắt nghĩa, lí giải những hiện tượng kỳ lạ tự nhiên và đời sống xã hội, bộc lộ niềm tin của con người cổ sơ cũng như những khát vọng ý thức có ý nghĩa lâu bền hơn của quả đât .- Thời gian : phiếm chỉ, mang tính ước lệ ; khoảng trống : thiên hà với nhiều cõi khác nhau .- Lối tư duy : hồn nhiên, chất phác mà thâm thúy với trí tưởng tượng bay bổng, lãng mạn .

Hình thức đánh giá

Phương pháp đánh giá

Công cụ đánh giá

Ghi chú

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NV1:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

– GV nhu yếu HS luận bàn theo cặp, nêu thể loại, nhân vật, khoảng trống, thời hạn của truyện .- GV đặt câu hỏi : Em hãy chỉ ra một số ít tín hiệu giúp người đọc phân biệt ba truyện kể trên thuộc nhóm truyền thuyết thần thoại suy nguyên ?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

– HS triển khai trách nhiệm .

Bước 3: Báo cáo kết quả

– GV mời 1 số ít HS trình diễn hiệu quả trước lớp, nhu yếu cả lớp lắng nghe, nhận xét .

Bước 4: Nhận xét, đánh giá

– GV nhận xét, nhìn nhận, chốt kỹ năng và kiến thức .

NV2:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

– GV mời một số ít HS đọc bài trước lớp, đến chỗ có những từ khó thì dừng lại để giải nghĩa .

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

– HS đọc bài trước lớp. Cả lớp đọc thầm theo .

Bước 3: Báo cáo kết quả

– Một số HS giải nghĩa những từ khó. Cả lớp lắng nghe .

Bước 4: Nhận xét, đánh giá

– GV chốt kiến thức và kỹ năng về nghĩa của những từ vựng .

I. Tìm hiểu chung

1. Vài nét về chùm văn bản

– Thể loại : truyền thuyết thần thoại ( suy nguyên ) : kể về nguồn gốc thiên hà và muôn loài .- Nhân vật : thần Trụ Trời, thần Sét, thần Gió .- Không gian : ngoài hành tinh .- Thời gian :+ Truyện Thần Trụ Trời : hỗn mang .+ Truyện Thần Sét, Thần Gió : phiếm chỉ .

2. Giải nghĩa một số từ khó

– Hỗn độn- Cầy cục- Núi Thạch Môn- Ngọc Hoàng- Rú- Cường Bạo Đại vương

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

– GV nhu yếu HS tranh luận theo bàn và triển khai xong phiếu học tập :PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

– HS tranh luận để hoàn thành xong phiếu học tập. GV tương hỗ khi thiết yếu .

Bước 3: Báo cáo kết quả

– GV mời 1 số ít HS trình diễn hiệu quả trước lớp, nhu yếu cả lớp lắng nghe, nhận xét .

Bước 4: Nhận xét, đánh giá

– GV nhận xét, nhìn nhận, chốt kiến thức và kỹ năng .

NV2:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

– GV đặt câu hỏi, nhu yếu HS đàm đạo theo cặp :+ Hình tượng thần Trụ Trời, thần Sét và thần Gió phản ánh những ý niệm, nhận thức gì của người xưa về quốc tế tự nhiên ? Những khát vọng nào đã được họ gửi vào những hình tượng đó ?+ Em hãy nhận xét về thái độ, tình cảm của người xưa so với quốc tế tự nhiên .

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

– HS triển khai trách nhiệm .

Bước 3: Báo cáo kết quả

– GV mời 1 số ít HS trình diễn hiệu quả trước lớp, nhu yếu cả lớp lắng nghe, nhận xét .- Dự kiến câu vấn đáp :+ Hình tượng thần Trụ Trời, thần Sét và thần Gió phản ánh ý niệm, nhận thức của người xưa về quốc tế tự nhiên : xa xăm, ngưỡng vọng, tôn trọng, ý niệm “ vạn vật hữu linh ” .+ Khát vọng được người xưa gửi vào những hình tượng : xã hội công minh, những vị thần bảo lãnh, trợ giúp con người .

Bước 4: Nhận xét, đánh giá

– GV nhận xét, nhìn nhận, chốt kỹ năng và kiến thức .

NV3:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

– GV nhu yếu HS tổng kết về thẩm mỹ và nghệ thuật và nội dung của chùm 3 văn bản Truyện về những vị thần phát minh sáng tạo quốc tế .

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

– HS tâm lý để vấn đáp trước lớp .

Bước 3: Báo cáo kết quả

– GV mời 1 số ít HS trình diễn tác dụng trước lớp, nhu yếu cả lớp lắng nghe, nhận xét .

Bước 4: Nhận xét, đánh giá

– GV nhận xét, nhìn nhận, chốt kiến thức và kỹ năng .

II. Tìm hiểu chi tiết

1. Hình dung về các vị thần

a. Thần Trụ Trời :- Hình dạng : thân thể to lớn, bước một bước cứ như giờ đây từ tỉnh này qua tỉnh nọ, từ đỉnh núi này sang đỉnh núi nọ .- Tính khí : kiên trì ( “ cứ một mình cầy cục đắp ” )- Cơ sở của sự tưởng tượng : sự tách biệt trời, đất ; lý giải sự hình thành của những cồn đồi, cao nguyên, biển cả, …b. Thần Sét- Hình dạng : mặt mũi rất nanh ác, tiếng quát tháo rất kinh hoàng .- Tính khí : nóng nảy, sợ gà- Hành động : hành vi của thần phản ánh sự thịnh nộ của Ngọc Hoàng .- Cơ sở của sự tưởng tượng : hiện tượng kỳ lạ sấm sét khi mùa hè, khi trời mưa .c. Thần Gió- Hình dạng : kì quặc, không có đầu .- Hành động :+ Làm gió nhỏ hay bão lớn, lâu hay mau tùy theo lệnh Ngọc Hoàng .+ Thỉnh thoảng xuống hạ giới đi chơi vào những buổi tối trời .- Cơ sở của sự tưởng tượng : hiện tượng kỳ lạ gió trong tự nhiên .à 1. Quan niệm, nhận thức của người xưa về quốc tế tự nhiên .2. Khát vọng gửi gắm :+ xã hội công minh ( thần Sét thi hành lao lý ở trần gian, thần Sét làm sai cũng bị trừng phạt, Ngọc Hoàng trừng phạt con của thần Gió ) .+ những vị thần có thiên chức bảo lãnh, giúp sức con người .

2. Thái độ, tình cảm của người xưa đối với tự nhiên

– Tôn trọng, ngưỡng vọng vạn vật thiên nhiên, coi vạn vật hữu linh nhưng không sợ sệt .- Sẵn sàng kiện thần, trừng trị nếu thần làm sai, và cũng sẵn sàng chuẩn bị tìm cách để đối phó, chống chọi với thân – tự nhiên .

III. Tổng kết

1. Nghệ thuật

– Chùm 3 văn bản Truyện về những vị thần phát minh sáng tạo quốc tế bộc lộ rõ nét những đặc thù của truyền thuyết thần thoại :+ Nhân vật : những vị thần có năng lượng siêu nhiên .+ Cốt truyện : đơn tuyến, tập trung chuyên sâu vào một nhân vật .+ Chủ đề : kể về nguồn gốc thiên hà và muôn loài .

2. Nội dung

– Chùm ba văn bản Truyện về những vị thần phát minh sáng tạo quốc tế kể những câu truyện về những vị thần phát minh sáng tạo quốc tế cũng như những vị thần gắn với hiện tượng kỳ lạ tự nhiên, phản ánh khát vọng về một xã hội công minh và đời sống con người được bảo vệ bởi thần linh .

Hình thức đánh giá

Phương pháp đánh giá

Công cụ đánh giá

Ghi chú

Cơ sở của sự tưởng tượng