Giới thiệu khái quát huyện Sóc Sơn

Sóc Sơn là huyện ngoại thành nằm ở phía Bắc của thủ đô Hà Nội, với nhiều tuyến đường giao thông quan trọng như: Quốc lộ 2; Quốc lộ 3; Quốc lộ 18, đường Bắc Thăng Long Nội Bài, Quốc lộ 3 mới Hà Nội – Thái Nguyên, đường cao tốc Nội Bài – Lào Cai… Đặc biệt, Sóc Sơn có Cảng hàng không Quốc tế Nội Bài và nhiều khu công nghiệp: đó là những điều kiện hết sức thuận lợi cho phát triển kinh tế xã hội của Sóc Sơn và của Hà Nội trong tương lai.

Thông tin chung

– Đơn vị : Huyện ủy-HĐND-UBND huyện Sóc Sơn
– Địa chỉ : Thị trấn Sóc Sơn, thành phố TP.HN
– Số điện thoại cảm ứng : ( 024 ) 38843530 ; E-Mail : [email protected]
– Diện tích : 306,51 km2 .
– Dân số : khoảng chừng 316.600 người .

Huyện có 26 đơn vị chức năng hành chính gồm thị xã Sóc Sơn và 25 xã : TX Thanh Xuân, Minh Phú, Quang Tiến, Phú Minh, Phù Lỗ, Nam Sơn, Hồng Kỳ, Tân Hưng, Việt Long, Đức Hòa, Kim Lũ, Tân Minh, Tân Dân, Minh Trí, Hiền Ninh, Phú Cường, Mai Đình, Đông Xuân, Bắc Sơn, Trung Giã, Bắc Phú, Xuân Giang, Xuân Thu, Phù Linh, Tiên Dược .

– Về địa lý, Phía Bắc giáp huyện Phổ Yên thuộc tỉnh Thái Nguyên ; Phía Đông giáp huyện Hiệp Hòa tỉnh Bắc Giang và huyện Yên Phong tỉnh TP Bắc Ninh ; Phía Tây bắc giáp thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc ; Phía Nam giáp những huyện Mê Linh và Đông Anh .

Lịch sử hình thành và phát triển

Mảnh đất Sóc Sơn nằm ở vị trí nối tiếp hai quốc đô xưa nhất của nước ta : thành Phong Châu – kinh đô của nước Văn Lang và thành Cổ Loa – kinh đô của nước Âu Lạc .

Ngày 5/7/1977, Hội đồng nhà nước đã ban hành Quyết định số 178 – CP về việc hợp nhất và kiểm soát và điều chỉnh địa giới 1 số ít huyện thuộc tỉnh Vĩnh Phú. Theo Quyết định, hợp nhất huyện Đa Phúc, huyện Kim Anh, thị xã ( thuộc tỉnh ) Xuân Hòa thành một huyện lấy tên là huyện Sóc Sơn ; Khi ấy huyện Sóc Sơn vẫn thuộc tỉnh Vĩnh Phú, gồm thị xã Xuân Hòa và 29 xã : Bắc Phú, Bắc Sơn, Cao Minh, Đông Xuân, Đức Hòa, Hiền Ninh, Hồng Kỳ, Kim Lũ, Mai Đình, Minh Phú, Minh Trí, Nam Sơn, Nam Viêm, Ngọc Thanh, Phú Cường, Phù Linh, Phù Lỗ, Phú Minh, Phúc Thắng, Quang Tiến, Tân Dân, Tân Hưng, Tân Minh, TX Thanh Xuân, Tiên Dược, Trung Giã, Việt Long, Xuân Giang, Xuân Thu .

Ngày 29/12/1978, Quốc hội phát hành Nghị quyết về việc phê chuẩn việc phân vạch lại địa giới thành phố TP. Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, những tỉnh Hà Sơn Bình, Vĩnh Phú, Cao Lạng, Bắc Thái, Quảng Ninh và Đồng Nai. Theo Nghị quyết, huyện Sóc Sơn của tỉnh Vĩnh Phú được sáp nhập vào thành phố TP.HN .

Ngày 17/2/1979, Hội đồng nhà nước ban hành Quyết định 49 – CP về việc kiểm soát và điều chỉnh địa giới một số ít xã, thị xã thuộc những huyện Sóc Sơn, Mê Linh, Hoài Đức, Phúc Thọ và Thanh Trì thuộc thành phố TP. Hà Nội. Theo Quyết định, sáp nhập những xã Nam Viêm, Ngọc Thanh, Phú Thắng, Cao Minh và thị xã Xuân Hòa của huyện Sóc Sơn vào huyện Mê Linh quản trị. Huyện Sóc Sơn còn lại 25 xã : Bắc Phú, Bắc Sơn, Đông Xuân, Đức Hòa, Hiền Ninh, Hồng Kỳ, Kim Lũ, Mai Đình, Minh Phú, Minh Trí, Nam Sơn, Phú Cường, Phù Linh, Phù Lỗ, Phú Minh, Quang Tiến, Tân Dân, Tân Hưng, Tân Minh, TX Thanh Xuân, Tiên Dược, Trung Giã, Việt Long, Xuân Giang, Xuân Thu .

Ngày 3/3/1987, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 45 – HĐBT về việc xây dựng thị xã của những huyện Ba Vì và Sóc Sơn thuộc thành phố TP. Hà Nội. Theo Quyết định, xây dựng thị xã Sóc Sơn ( thị xã huyện lỵ huyện Sóc Sơn ) trên cơ sở 54 hécta đất với 335 nhân khẩu của xã Phù Linh và 26 hécta đất với 284 nhân khẩu của xã Tiên Dược cùng 3.224 nhân khẩu là cán bộ, công nhân viên chức Nhà nước của những cơ quan đóng trên địa phận này. Khi đó, thị xã Sóc Sơn có 80 hécta đất với 3.843 nhân khẩu. Như vậy, huyện Sóc Sơn có 1 thị xã và 25 xã, giữ không thay đổi cho đến nay .

Văn hóa và di tích lịch sử

Sóc Sơn là vùng đất gò đồi, có nhiều hồ nằm trên núi, cảnh sắc hữu tình là một tiềm năng rất lớn về du lịch sinh thái xanh, du lịch nghỉ ngơi cuối tuần. Bên cạnh đó, Sóc Sơn còn có rất nhiều di tích lịch sử, văn hóa truyền thống gắn với những liên hoan truyền thống cuội nguồn, tiêu biểu vượt trội như : Di tích đền Sóc, đền Thượng, đền Hạ, chùa Đại Bi, chùa Non Nước, đền Thanh Nhàn, đền Thụy Hương, chùa Phù Xá Đoài, đình Đức Hậu, chùa Đức Hậu, đình Hiền Lương, đình Phú Tàng … Trong đó, phải kể đến cụm di tích lịch sử đền Sóc gắn với liên hoan Gióng được UNESSCO công nhận là Di sản quốc tế phi vật thể quả đât năm 2010 – là một tài nguyên vô cùng quí giá cho việc tăng trưởng du lịch văn hóa truyền thống, tâm linh .

Quần thể di tích đền Sóc thuộc địa phận thôn Vệ Linh, xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, nằm trải dài từ chân núi lên đến đỉnh núi Vệ Linh. Các khu công trình kiến trúc có mối quan hệ ngặt nghèo, bổ trợ giá trị cho nhau gồm có : đền Hạ, đền Mẫu, đền Thượng, chùa Đại Bi, nhà bia 8 mặt, Chùa Non Nước và tượng đài Thánh Gióng. Quần thể di tích này gắn liền với với lịch sử một thời Thánh Gióng từ thuở hồng hoang trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc bản địa. Đến đây, hành khách sẽ cảm nhận được vẻ đẹp vừa cổ kính, thâm nghiêm, vừa thơ mộng, hữu tình của một vùng núi đồi bát ngát, thoáng đãng, bốn mùa cây cối xanh tươi .

Đền Sóc ( còn gọi là đền Thượng ) thờ thượng đẳng phúc thần Thánh Gióng – Phù Đổng Thiên Vương, một trong tứ bất tử của văn hóa truyền thống nước Việt, là hình tượng của một dân tộc bản địa, có ý thức tự chủ, yêu độc lập, chuộng độc lập. Tương truyền rằng, khi đánh thắng giặc Ân, Thánh Gióng đã tìm đến thung lũng Vệ Linh cởi áo chiến bào khoác lên cây trầm hương, bỏ giáp sắt lưng chừng núi ; một người, một ngựa bay về trời. Tưởng nhớ công ơn của Người, vua Hùng Vương thứ VI cùng nhân dân lập miếu thờ tại gốc cây trầm hương và phong ông là Phù Đổng Thiên Vương. Đến năm 980, Khuông Việt quốc sư được vua Lê ủy thác đã thiết kế xây dựng đền đài như ngày thời điểm ngày hôm nay và từ gốc cây trầm hương cho tạc tượng Thánh Gióng. Tượng được thờ đứng, biểu lộ sự hiên ngang, niềm tin quật cường, dũng mãnh trước giặc ngoại xâm, biểu lộ ý chí quật cường của một dân tộc bản địa độc lập, yêu tự do, muốn sống độc lập làm bạn và bình đẳng với những dân tộc bản địa khác trên quốc tế .

Thường niên, cứ vào ngày 6 tháng giêng Âm lịch, nhân dân huyện Sóc Sơn, TP.HN nói riêng và trong cả nước nói chung lại nô nức đi trẩy hội đền Gióng .

Từ đền Sóc, liên tục leo lên đỉnh núi Vệ Linh ở độ cao 302 m, hành khách sẽ thấy tượng đài Thánh Gióng bằng đồng, nặng 85 tấn, được triển khai xong vào năm 2010, đúng dịp Đại lễ kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long – Thành Phố Hà Nội. Tượng khắc họa hình ảnh Thánh Gióng tay cầm gậy tre, cưỡi trên sống lưng tuấn mã trong tư thế sẵn sàng chuẩn bị bay vút lên trời xanh. Đứng ở vị trí này, Đức Thánh hoàn toàn có thể phóng tầm nhìn bao quát toàn cõi đất Việt, trở thành vị thần “ hộ quốc an dân ” vĩnh cửu cùng mảnh đất thiêng Thăng Long – TP. Hà Nội .

Khu di tích đền Sóc từ khi khởi dựng đến nay luôn được các thế hệ nhân dân huyện Sóc Sơn nói chung, xã Phù Linh nói riêng bảo tồn, tôn tạo, gìn giữ với ý thức trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Với những giá trị lịch sử và hiện vật còn lưu giữ được năm 1962, khu di tích đã được nhà nước xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia. Cùng với giá trị to lớn của di tích, ngày 31/12/2014, Thủ tướng Chính Phủ đã ký quyết định xếp hạnh di tích kiến trúc nghệ thuật đền Sóc là di tích Quốc Gia đặc biệt.

Phát huy truyền thống lịch sử lịch sử và cách mạng, trong nhiều năm qua, dưới sự chỉ huy của Huyện ủy, HĐND, Ủy Ban Nhân Dân huyện và sự đoàn kết, nỗ lực của Đảng bộ và toàn thể nhân dân, Sóc Sơn đã giành được những tác dụng quan trọng, tạo bước chuyển mới trên mọi nghành nghề dịch vụ. Tiếp tục thay đổi theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, thiết kế xây dựng Sóc Sơn trở thành huyện tăng trưởng năng động của Thủ đô .

Source: https://evbn.org
Category: Địa Danh