Giới thiệu khái quát huyện Vĩnh Cửu – Tỉnh Đồng Nai – https://leading10.vn
Huyện Vĩnh Cửu phía tây, tây-nam, tây-bắc giáp huyện Tân Uyên, tỉnh Tỉnh Bình Dương ; phía đông giáp huyện Định Quán ; hướng đông bắc giáp rừng Quốc gia Nam Cát Tiên và huyện Tân Phú ; phía nam giáp thành phố Biên Hòa, đông nam giáp huyện Thống Nhất. Nhìn chung về vị trí, huyện Vĩnh Cửu như một bán cù lao với sông Đồng Nai và sông Bé phủ bọc từ hướng tây nam lên đông bắc. Ngoài ra, huyện Vĩnh Cửu còn có hồ thủy điện Trị An tạo thành nhiều hòn đảo lớn nhỏ ( hai hòn đảo lớn là Đồng Trường và Ó ), tạo thành một cảnh sắc sinh thái xanh và môi trường tự nhiên tương thích với việc khai thác du lịch .
II. LỊCH SỬ
1. ĐỊA LÝ LỊCH SỬ
Lịch sử địa lý huyện Vĩnh Cửu gắn liền với quy trình hình thành và tăng trưởng của tỉnh Đồng Nai trên 300 năm .
Trước thế kỷ 17, vùng đất thuộc huyện Vĩnh Cửu thời nay còn là một vùng đất rừng rậm hoang vu, bởi như nhà sử học Lê Quý Đôn trong tác phẩm Phủ Biên tạp lục viết vào thế kỷ 18 vẫn cho rằng đất Đồng Nai ( tức Nam bộ ) từ Soi Rạp đến cửa Đại, cửa Tiểu là rừng rậm lê dài hàng nghìn dặm. Người Việt xuất hiện trên đất Vĩnh Cửu có lẽ rằng vào thế kỷ 17. Họ là những người nông dân phản kháng sự áp bức của chính sách phong kiến và chống đối cuộc chiến tranh của hai tập đoàn lớn Trịnh ( phía Bắc ) và Nguyễn ( phía Nam ), nên đã tìm về phía Nam để sinh sống. Từ Mô Xoài ( Bà Rịa ), người Việt có khi đi lẻ tẻ, khi đi thành từng nhóm đã theo sông Lòng Tàu rồi ngược sông Đồng Nai, và sau cuối tìm mảnh đất phì nhiêu ven sông Đồng Nai để định cư và canh tác. Địa điểm tiên phong hoàn toàn có thể là Bến Cá. Cùng với Cù Lao Phố, vùng Bến Cá là một trong những địa phương sớm có người Việt đến lập làng, tìm hiểu và khám phá .
Năm 1985, huyện Vĩnh Cửu đổi thành thị xã Vĩnh An, địa giới hành chính gồm có hai Lâm trường Mà Đà và Hiếu Liêm, 2 phường Trị An và Cây Gáo cùng 11 xã : Bình Hoà, Bình Phước, Tân Triều, Bình Ý, Lợi Hoà, Quận Bình Thạnh, Tân Phú, Bình Long, Thiện Tân, Tân Định, Đại An .
Ngày 29-8-1994, nhà nước ra Nghị định số 109 / CP, xây dựng lại huyện Vĩnh Cửu gồm 1 thị xã Vĩnh An và 9 xã là Bình Hoà, Bình Lợi ( Bình Long-Lợi Hoà ), Phú Lý, Tân An ( Đại An-Tân Định ), Tân Bình ( Tân Triều-Bình Ý-Bình Phước ), Thạnh Phú ( Bình Thạnh-Tân Phú ), Thiện Tân, Trị An ( phường Trị An ), Vĩnh Tân ( phường Cây Gáo ) .
Hiện nay, địa giới hành chính của huyện gồm 1 thị xã ( Vĩnh An ) và 11 xã ( Bình Hòa, Tân Bình, Bình Lợi, Thạnh Phú, Thiện Tân, Tân An, Trị An, Hiếu Liêm, Mã Đà, Vĩnh Tân, Phú Lý ) .
2. ĐỊA LÝ TỰ NHIÊN
Huyện Vĩnh Cửu thuộc khu vực nhiệt đới gió mùa gió mùa. Mỗi năm có hai mùa ( nhưng không không thay đổi ), mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11 và mùa khô từ tháng 12 đến tháng 4 năm sau. Lượng mưa không đều, lớn nhât ở khu vực Trị An, thường vào tháng tám lưu lượng mưa lớn nhất từ 2.000 – 2.500 mm .
Về thố nhưỡng, huyện Vĩnh Cửu thuộc vùng thoái và dốc, có thế chia làm 3 loại đất chính :
+ Đất phù sa mới : phân bổ dọc sông Đồng Nai từ ngã ba sông Bé và sông Rạch Đông đến Tân An, ThiệnTân ; dọc hai bện sông Rạch Đông xuống Bình Lợi, Tân Bình, Bình Hoà … thuộc loại đất phù sa mới thích hợp với việc trồng những loại cây lương thực như lúa, cây công nghiệp như mía, đậu những loại, cây ăn trái như bưởi, nhãn …
+ Đất đỏ trên đá phiến thạch và biến chất : nhóm đất này thường có độ cao từ 100 đến 300 mét, độ dốc chung 20 m như ở Trị An, Tân An. Đất thích hợp với việc trồng rừng hay trồng cỏ chăn nuôi gia súc, những loại cây công nghiệp như cao su đặc, trà, cây lương thực như bắp, mì, khoai …
+ Đất nâu vàng trên phù sa cổ : có địa hình gợn sóng, độ cao từ 10 đến 45 m, độ dốc trung bình dưới l0m. Loại đất này có ở những xã Tân Bình, Thạnh Phú, Bình Lợi, Thiện Tân, hoàn toàn có thể canh tác những loại cây ăn trái có rễ sâu, chịu hạn .
Nhà máy thuỷ điện Trị An ở thượng nguồn sông Đồng Nai, huyện Vĩnh Cửu là tượng đài thắng lợi của cách mạng sau cuộc chiến tranh .
Nhà máy thi công đổ khối bê tông tiên phong ngày 23 – 9 – 1985. Hàng ngàn người trẻ tuổi thành phố lên công trường thi công Trị An. 19 ngàn dân Đồng Nai ở Chiến khu Đ di dân khỏi lòng hồ, chịu biết bao thiệt thòi, hi sinh cho đại sự. Hàng triệu lượt người dân Đồng Nai, thành phố Hồ Chí Minh, Quân khu 7 … kéo lên làm trắng lòng hồ … Hồ Trị An dài 30 km, rộng 10 km, nơi sâu nhất 24 m. Diện tích mặt hồ ở cốt 62 là 32.300 ha với 78 đồi núi biến thành hòn đảo nổi. Đáy hồ có 30.000 ha rừng. Đây là 1 trong 3 khuôn khổ chính của khu công trình thuỷ điện Trị An. Đập tràn có 8 khoang tràn, mỗi khoang rộng 15 m, xả lũ với lưu lượng 19.000 m3 / giây với tổng khối lượng đào móng 1,5 triệu m3 đất đá và đổ 150.000 m3 bê tông cốt thép. Đập chính ngăn sông dài 960 m, cao 40 m, khối lượng đào đắp 1,6 triệu m3 … Toàn bộ khu công trình với khối lượng đào đắp 45 triệu m3 đất đá, đổ gần 40 vạn m3 bê tông, khoan phụt 63 ngàn m3 xi-măng giải quyết và xử lý lòng hồ, lắp ráp 13 ngàn tấn thiết bị sắt thép ; sử dụng hàng vạn tấn sắt thép, hàng chục vạn tấn cát sỏi, kiến thiết xây dựng hàng chục vạn mét vuông kho tàng, và cả một mạng lưới hệ thống cầu đường giao thông, bến cảng, điện nước, khai thác vật tư … 10 giờ ngày 12 – 1 – 1987, hàng vạn người trên công trường thi công tận mắt chứng kiến giờ phút ngăn sông Đồng Nai. Hơn 300 xe hơi, xe máng trút xuống dòng sông hàng ngàn mét khối đá hộc, bê tông. Dòng chảy vạn kiếp của sông Đồng Nai qua thác Trị An vĩnh viễn bị chặn lại. Sau những tháng ngày lao động cật lực của cán bộ, công nhân và chuyên viên Liên Xô, ngày 31 – 1 – 1987, tổ máy số 1 khởi động và đến ngày 27 – 4, chính thức hòa vào lưới điện vương quốc, sau 100 ngày đêm khó khăn thay thế sửa chữa đường ống số 1 bị sự cố nứt rạn. Ngày 5 – 9 – 1989, tổ máy số 4 cũng là tổ máy sau cuối của nhà máy sản xuất Thuỷ điện Trị An quản lý và vận hành đưa dòng điện vào cuộc hành trình dài của quốc gia. Sau 5 năm kiến thiết xây dựng, nhà máy sản xuất Thuỷ điện Trị An một khu công trình thế kỷ ở Chiến khu Đ đã đi vào hoạt động giải trí với hiệu suất 400K w, điện lượng 1.760 Kwh là hình tượng tỏa nắng rực rỡ của ý chí Nước Ta, là bài ca bất hủ của tình hữu nghị Nước Ta – Liên Xô. Đây là khu công trình thủy điện lớn ở miền Nam, bảo vệ nguồn điện phân phối cho những tỉnh, thành phía Nam, phân phối nguồn nước canh tác cho Đồng Nai, Tỉnh Bình Dương và một phần của thành phô Hồ Chí Minh. Ngoài ra, hồ còn có hiệu quả điều tiết lũ, nuôi trồng thủy hải sản, cải tổ thiên nhiên và môi trường sống và tạo ra những cảnh sắc du lịch thích hợp .
Trên địa phận huyện có Khu Bảo tồn vạn vật thiên nhiên – văn hóa truyền thống Đồng Nai ( KBT ) được xây dựng năm 2004, trên cơ sở sáp nhập 5 đơn vị chức năng, gồm : lâm trường Mã Đà, Hiếu Liêm, Vĩnh An ; Ban Quản lý di tích Chiến khu Đ và Trung tâm Thủy sản Đồng Nai. Tổng diện tích KBT là 100.303 ha, trong đó diện tích quy hoạnh rừng, đất rừng và di tích là 67.903 ha, hồ Trị An là 32.400 ha. KBT là vùng lõi của Khu Dự trữ Sinh quyển Đồng Nai .
2. ĐỊA LÝ NHÂN VĂN .
Nhân dân huyện Vĩnh Cửu mang tín ngưỡng thờ cúng tố tiên, ông bà, nhiều lễ nghi như cưới hỏi, tang lễ … còn giữ được tập tục truyền thống lịch sử như nhân dân ở Nam bộ, nhưng có đơn thuần hơn, tương thích với đời sống mới. Trong mỗi nhà ở của dân cư, thường nơi sang trọng và quý phái nhất dành cho việc đặt bàn thờ cúng ông bà, tổ tiên, nhiều vùng có nhà từ đường như ở Tân Triều, Bến Cá, Bình Phước ( nhưng cũng chỉ từ năm 1954 trở lại đây ). Việc trang trí bàn thờ cúng cũng không khác so với những vùng quê ở Nam bộ, hàng năm việc kỵ giỗ được tổ chức triển khai sang chảnh, bộc lộ niềm tin tôn trọng gia tiên, là dịp sum vầy những thế hệ trong gia tộc. Nhiều mái ấm gia đình, ngoài việc thờ tổ tiên còn thờ cúng Quan Công, ông thổ ông địa, thổ địa, ông táo, thờ Bà ( thờ Mẫu ) .
Lưu dân Việt từ miền Trung, miền Bắc vào, vốn hoài niệm về quê cha đất tổ, giữ gìn truyền thống cuội nguồn dân tộc bản địa, do đó khi vào Vĩnh Cửu, đoàn kết tương hỗ nhau, từ đó hình thành tín ngưỡng gắn với hội đồng xã hội, phổ cập xoay quanh việc thiết kế xây dựng thờ cúng ở đình miếu. Đình, miếu ở Vĩnh Cửu với ý nghĩa đó không chi là nơi thờ cúng, tế tự, mà còn là nơi diễn ra những sinh hoạt tinh thần mang tính hội đồng. Qua việc kiến thiết xây dựng đình, miếu cũng phần nào bộc lộ được quy trình hình thành sớm hay muộn của xã ấp hoặc vùng đất. Hầu hết những xã trong huyện Vĩnh Cửu đều có đình làng, đặc biệt quan trọng như xã Tân Bình có đến 12 đình. Hầu hết đình thờ những vị phúc thần, Thành hoàng bổn cảnh, hoặc những anh hùng dân tộc bản địa có công với dân tộc bản địa, quốc gia. Mỗi đình hàng năm đều có Lễ Kỳ yên riêng .
3. TRUYỀN THỐNG ĐẤU TRANH
Trên địa phận huyện có nhiều Di tích lịch sử ghi dấu những chiến công của cha ông trong những năm đấu tranh giải phóng dân tộc bản địa như Di tích Trung ương cục miền Nam, Di tích Khu ủy miền Đông, Di tích Địa đạo Suối Linh, Di tích Nhà Bia xây dựng Chi bộ Cộng sản tiên phong Bình Phước – Tân Triều …
3.1 ). Trung ương cục miền Nam
Cách đây gần 50 năm, trước tình hình chuyển biến của cách mạng miền Nam, tháng 1/1961, Trung ương Đảng đã quyết định hành động xây dựng Trung ương Cục miền Nam thay cho Xứ ủy Nam bộ và thiết kế xây dựng địa thế căn cứ tại Chiến khu Đ, nay là xã Phú Lý, huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai. Chính tại địa thế căn cứ lịch sử này, Trung ương cục miền Nam đã chỉ huy mở hiên chạy kế hoạch từ miền Đông Nam bộ nối thông với tuyến đường từ miền Bắc vào, tiếp nối đuôi nhau đường Trường Sơn lịch sử một thời, đảm nhiệm sự chi viện to lớn của miền Bắc XHCN cho Đảng bộ và quân dân miền Nam trên tuyến đầu chống Mỹ, cứu nước. Trung ương Cục miền Nam tuy chỉ đứng chân ở Chiến khu Đ trong 2 năm 1961 – 1962, nhưng đó là một dấu ấn thâm thúy biểu lộ sự chỉ huy đúng đắn, tầm nhìn kế hoạch của Trung ương Đảng trong yếu tố kiến thiết xây dựng và tăng trưởng căn cứ địa, kiến thiết xây dựng hậu phương cách mạng tại chỗ ở miền Nam. Đến tháng 1/2004, Bộ Văn hóa thông tin đã ra quyết định hành động công nhận khu vực Căn cứ Trung ương Cục miền Nam tại chiến khu Đ là Di tích Quốc gia .
3.2 ). Di tích địa đạo Suối Linh ở lâm trường Hiếu Liêm, Vĩnh Cửu
Là “ địa thế căn cứ ” của Ban tin tức Khu ủy miền Đông đứng chân trong giai đọan 1962 – 1967. Toàn bộ di tích nằm trên đỉnh đồi có diện tích quy hoạnh khoảng chừng 30 ha. Di tích được cấu thành bởi mạng lưới hệ thống giao thông vận tải hào, mạng lưới hệ thống địa đạo và mạng lưới hệ thống hầm trú ẩn. Hệ thống giao thông vận tải hào có chiều dài tổng số 260,7 m ; nối thông vào lòng địa đạo và chỉ có một tuyến duy nhất. Hệ thống địa đạo có chiều dài tổng số 383,5 m tạo thành hai trục chính có hình chữ V liên hoàn Lòng địa đạo có chiều cao trung bình từ 1,6 – 1,8 m, riêng biệt có đoạn cao trên 2 m ; rộng khoảng chừng 60 cm – 80 cm. Đỉnh địa đạo hình vòm, bề dài tính từ đỉnh so với mặt đất bên trên 2 m – 4 m. Toàn bộ mạng lưới hệ thống đều có lỗ thông hơi trổ lên mặt đất. Đường đi trong địa đạo gấp khúc quanh co, có những ngã ba nối thông những đoạn địa đạo với nhau hoặc dẫn lên những miệng địa đạo .
Miệng địa đạo có size vừa một người chui vào, đường xuống dốc thoai thoải, gấp khúc hoặc uốn lượn. Hệ thống hầm trú ẩn được phân bổ đều khắp trên mặt phẳng di tích có dạng hình chữ nhật, có từ một đến hai miệng địa đạo nằm ở góc hầm nối thông vào lòng địa đạo. Ngoài ra còn có 1 số ít miệng địa đạo độc lập ( miệng giếng ) có dạng hình tròn trụ ( đường kính khoảng chừng 1,2 m ) hoặc hình chữ nhật ( size khoảng chừng 1,2 m x 1 m ). Điểm đặc biệt quan trọng là miệng địa đạo độc lập ở Suối Linh được đào rất qui mô, xuyên qua lớp sỏi lateric dày khoảng chừng 2 m, độ sâu của giếng khoảng chừng 4 m – 6 m. Trên mặt phẳng di tích hiện có tổng thể 12 miệng .
Khu ủy, Bộ Tư lệnh chủ trương đào địa đạo Suối Linh năm 1962. Khu ủy quyết định hành động điều về Ban thông tin một tiểu đội nữ chiến sỹ trẻ phối hợp với lực lượng học viên, bảo vệ của Ban thông tin đào địa đạo thiết kế xây dựng địa thế căn cứ. Địa đạo được mở ở khu vực đỉnh đồi ( về phía bắc ) và chia làm hai nhánh theo hình chữ V. Cách thức đào địa đạo giống như đào giếng. Đầu tiên đào một giếng hình vuông vắn, sau khi đào sâu xuống 4 m – 6 m khởi đầu mở miệng trổ vào và đào nối thông với những miệng khác. Các bộ phận của Ban thông tin chia làm những tổ và thay phiên đào, mỗi bộ phận đào một đoạn và nối thông lại với nhau. Riêng tiểu đội nữ tập trung chuyên sâu đào đường xương sống. Để bảo vệ địa thế căn cứ từ xa, Ban thông tin chỉ huy kiến thiết xây dựng mạng lưới hệ thống phòng ngự bằng rào cò, cây rừng được chặt ngã xuống xen kẽ nhau có độ dày 50 m – 70 m thành hàng rào bao quanh bảo vệ địa thế căn cứ, bên dưới cắm chông bằng tre và cau rừng .
Từ địa đạo Suối Linh này, Ban tin tức Khu uỷ miền Đông đã đứng chân hoạt động giải trí trong một thời hạn dài, bảo vệ mạng lưới hệ thống tin tức cho những hoạt động giải trí của lực lượng cách mạng cho đến trước cuộc nổi dậy xuân Mậu Thân. Địa đạo Suối Linh được nhà nước xếp hạng di tích lịch sử cấp vương quốc ngày 13 tháng 9 năm 1999 .
3.3 ). Di tích Nhà Bia xây dựng Chi bộ Cộng sản Bình Phước – Tân Triều tại nhà chiến sỹ Huỳnh Văn Ngọc, tức ông Năm Ông, ấp Tân Triều, xã Tân Bình. Địa điểm này đã được Ủy Ban Nhân Dân tỉnh xếp hạng là di tích lịch sử ( QĐ số 224 / QĐ Ủy Ban Nhân Dân, ngày 23 tháng 01 năm 2007 ) .
Ngay từ những năm 1930, dưới ánh sáng của Đảng CSVN, trào lưu đấu tranh của công nhân cao su đặc, xí nghiệp sản xuất, xí nghiệp sản xuất … ở tỉnh Biên Hoà đã nổ ra khắp nơi đòi quyền lợi và nghĩa vụ dân số. Nhiều cuộc mít tinh chào mừng ngày Quốc tế lao động, ngày Cách mạng Tháng Mười Nga được tổ chức triển khai lôi cuốn phần đông quần chúng tham gia. Đồng chí Lưu Văn Viết – bí danh Tư Chà – người người trẻ tuổi yêu nước quê ở Bến Cá ( nay thuộc xã Tân Bình ), Đảng viên Đảng cộng sản Đông Dương, sau một thời hạn hoạt động giải trí ở Hồ Chí Minh và một số ít tỉnh miền tây Nam bộ, đã trở về Biên Hòa thiết kế xây dựng mầm mống cách mạng, tuyên truyền chủ nghĩa Cộng sản. Đến đầu năm 1935, chiến sỹ Hoàng Minh Châu ( tức Vỹ, quê ở Tiền Giang ) được Liên Tỉnh uỷ miền Đông cử về Biên Hòa hoạt động giải trí. Đồng chí Châu đã liên lạc với chiến sỹ Tư Chà và nắm lại những cơ sở do chiến sỹ Tư Chà kiến thiết xây dựng trước đó. Tháng 2/1935, tại nhà chiến sỹ Huỳnh Văn Ngọc – cơ sở cách mạng ở Tân Triều, Chi bộ Cộng sản Bình Phước – Tân Triều đã được xây dựng do chiến sỹ Hoàng Minh Châu làm Bí thư ; chiến sỹ Tư Phan là Phó Bí thư ; Đảng viên gồm những chiến sỹ Lưu Văn Viết, Lưu Văn Văn, Quách Tỷ, Quách Sanh, Trần Minh Triết. Đây là Chi bộ cộng sản tiên phong được xây dựng ở tỉnh Biên Hòa, là hạt nhân chỉ huy trào lưu cách mạng của tỉnh và là nòng cốt để thiết kế xây dựng Tỉnh ủy lâm thời Biên Hòa sau này .
Để bảo tồn và tôn vinh Địa điểm xây dựng Chi bộ cộng sản Bình Phước – Tân triều ; Huyện uỷ, Ủy Ban Nhân Dân huyện Vĩnh Cửu đã thiết kế xây dựng một nhà bia trên khu đất xưa. Đây là một khu công trình văn hoá có ý nghĩa giáo dục truyền thống lịch sử cho những những tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻ của huyện nhà trong hiện tại và tương lai .
Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ ( 1945 – 1975 ), Đảng bộ và quân dân huyện Vĩnh Cửu đã kiên cường bám trụ địa phận, phát huy niềm tin tự lực tự cường, phát minh sáng tạo trong chiến đấu, phối hợp lực lượng vũ trang địa phương với nòng cốt, tích hợp 3 mũi đấu tranh đẩy lùi địch từng bước, giành thắng lợi từng phần, tiến lên vượt mặt địch trọn vẹn, góp thêm phần vào thắng lợi chung, giải phóng miền Nam thông nhất Tổ quốc .
Quá trình đấu tranh cách mạng của Đảng bộ và quân dân Vĩnh Cửu là quy trình phát huy truyền thống lịch sử yêu nước, tin Đảng, thực thi thắng lợi mọi trách nhiệm chính trị trong từng quy trình tiến độ lịch sử. Gần 40 năm kiến thiết xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ( 1975 – 2013 ), Đảng bộ, quân dân Vĩnh Cửu đã vượt qua nhiều khó khăn vất vả, ra sức hàn gắn vết thương cuộc chiến tranh, vừa thiết kế xây dựng vừa học tập, từng bước tăng trưởng về kinh tế tài chính, văn hoá, xã hội, giữ vững bảo mật an ninh chính trị, trật tự xã hội, cải tổ và nâng cao đời sống nhân dân, góp thêm phần kiến thiết xây dựng một tỉnh Đồng Nai giàu mạnh, công minh, văn minh .
Source: https://evbn.org
Category: Địa Danh
![Toni Kroos là ai? [ sự thật về tiểu sử đầy đủ Toni Kroos ]](https://evbn.org/wp-content/uploads/New-Project-6635-1671934592.jpg)
