Những câu chuyện của bạn bè quốc tế về Chủ tịch Hồ Chí Minh (Kỳ 4) | Nhà Văn hóa Thanh niên

10. Bác Hồ cũng như Môi Dơ1

Dù người ta thân thiện gọi là Bác Hồ và kính cẩn gọi Cụ là Chủ tịch Hồ Chí Minh thì con người vừa mới qua đời vẫn là một trong những người đã để lại dấu ấn đậm nét nhất trong thế kỷ tất cả chúng ta ngày này. Dù ta có tìm xem ở Cụ, phần cộng sản hay phần vương quốc phần nào nhiều hơn, hoặc cho rằng chủ nghĩa cộng sản và chủ nghĩa vương quốc đều ngang nhau ở Cụ, thì trong cương vị một nhà hoạt động giải trí chính trị và người đứng đầu nhà nước, Cụ vẫn là “ nhà cách mạng chuyên nghiệp ” trước hết đã đánh đuổi Pháp khỏi quốc gia Cụ và sau đó lại không một chút ít nao núng đương đầu với lực lượng quân sự chiến lược hùng mạnh nhất của thời đại ngày này là đế quốc Mỹ …
Trong tuần vừa mới qua, trên báo chí truyền thông và các làn sóng điện Pháp, đã vang lên một bản hòa tấu gồm những lời ca tụng phần đông trọn vẹn nhất trí. Chỉ trừ có thái độ lố bịch của Gioocgiơ Biđôn là tỏ vẻ hằn học bực tức, còn thì toàn bộ các lãnh tụ chính trị đều ca tụng đức tính của Cụ như : Trí mưu trí, thái độ nhã nhặn, tài khôn khéo, chí nhất quyết và không khoan nhượng, lòng thủy chung không gì lay chuyển nổi so với lý tưởng mà Cụ hằng ôm ấp từ thời niên thiếu. Người ta tưởng phần nhiều quên hẳn Bác Hồ đã mở một nâng tầm tiên phong vào các “ đế quốc thực dân của tất cả chúng ta ” và là bàn tay đắc lực nhất trong việc làm cho diện tích quy hoạnh nước Pháp thu hẹp lại chỉ còn cái bình sáu cạnh …

… Những bước đầu học tập của Cụ là ở trên đất nước chúng ta, nơi mà giới cách mạng còn giữ mãi hình ảnh Cụ hồi đó là một chàng thanh niên Đông Dương, dáng mảnh khảnh và khiêm tốn, đã từng đến Đại hội Tua năm 1920 nhắc nhở các đảng viên Đảng Xã hội Pháp, ngay trước ngày phân liệt của Đảng này rằng: Một dân tộc đi đàn áp một dân tộc khác thì không thể có tự do…

Tiểu sử của cụ Hồ Chí Minh cho ta thấy khi trong tâm hồn và trái tim đã tiềm ẩn một ý chí nhất quyết, một tư tưởng mãnh liệt, một tiềm năng làm nức lòng người, thì không có thử thách nào mà người ta không dám chịu đựng. Mọi cố gắng nỗ lực cũng như mọi tư tưởng của người ta đều hướng về một mục tiêu, và so với của Hồ Chí Minh, mục tiêu đó là nền độc lập của quốc gia, là việc thiết lập một chính sách nhân dân nhằm mục đích chấm hết thực trạng bóc lột và suy đồi cho chính sách thực dân nuôi dưỡng. Để hoàn thành xong trách nhiệm mà Người tự đặt ra cho mình, Hồ Chí Minh đã làm phần đông đủ mọi nghề. Nhà Nho uyên bác đó, xuất thân từ một mái ấm gia đình quan lại, đã làm phụ bếp trên một chiếc tàu thủy để được đi khắp quốc tế. Cụ đã làm phu quét đường ở Luân Đôn, làm thợ ảnh ở Pa-ri. Người đã trải qua cảnh lao tù và sống những ngày gian truân, nguy hại của thời kỳ bí hiểm. Sinh nhai bằng những nghề tầm thường, Cụ đã quen với lối sống thanh đạm. Nếp sống thanh đạm đến mức khắc khổ này phối hợp với phong thái nhà hiền triết Phương Đông, đã tạo nên một thiên thần thoại chung quanh Bác Hồ và khiến Cụ trở thành một nhà tiên tri của Châu Á Thái Bình Dương, báo hiệu công cuộc giải phóng của các dân tộc bản địa bị áp bức sẽ thành công xuất sắc. Vinh quang đến tột đỉnh, nhưng con người Cụ vẫn như trước kia, nghĩa là vẫn ghét xa hoa hào nhoáng, vẫn giản dị và đơn giản về ăn mặc cũng như trong tác phong hoạt động và sinh hoạt. Để cho các em học viên vuốt râu mình lúc Cụ đến thăm trường, hoặc khi Cụ đi đôi dép bằng lốp cao su đặc, thì đều không có chút gì là mị dân hoặc giả tạo cả .
Với Cụ, muốn đánh thắng chủ nghĩa thực dân thì phải hợp lực với những người lao động và dân chủ Pháp. Sự xuất hiện của Cụ ở Đại hội Tua là một tượng trưng. Người muốn rằng chính bản thân mình nhân dân Pháp sẽ giúp sức Cụ trong cuộc chiến đấu “ chống quân địch chung ”. Điều đó đã được thực thi trong cuộc cuộc chiến tranh với Pháp. Tuy cuộc cuộc chiến tranh với Mỹ rõ ràng là khó hơn, nhưng không phải là không hề thực thi được. Thế rồi Cụ Hồ Chí Minh qua đời trước khi được nhìn thấy nền tự do mà Cụ biết bao mong ước. Cụ cũng giống như Môi Dơ đứng trước ngưỡng cửa “ đất hứa hẹn ” 2 mà chưa kịp bước chân vào. Nhưng thắng lợi về ý thức, thắng lợi của ý chí và lòng gan góc thì Cụ đã giành được .

(Phrăngxoa Phôngviây Anri3, Trích bài đăng trên tuần báo Bằng chứng Thiên chúa giáo, số ra 11/9)

11. Đối với riêng tôi, Người cũng là đồng chí

Hồi đầu tháng 9 năm 1969, tôi đáp máy bay đi TP.HN dự Lễ tang Chủ tịch Hồ Chí Minh, người đặt nền móng và là lãnh tụ kính yêu đấu tranh cho nền độc lập của Nước Ta .
Từ lâu, tôi đã rất ngưỡng mộ Bác Hồ. Người không chỉ thuộc về Nước Ta, mà là cả Đông Dương, cả Châu Á Thái Bình Dương và hoàn toàn có thể là cả quốc tế, vì Người luôn bảo vệ những quyền lợi và nghĩa vụ của các dân tộc bản địa bị áp bức ở các thuộc địa cũng như các quyền lợi và nghĩa vụ của những người da đen ở Mỹ. Riêng so với tôi, Người cũng là “ chiến sỹ ”. Người đã gửi cho tôi những bức thư trìu mến, và tôi cũng đã luôn ước mong được gặp Người, nhất là trong những năm gần đây tôi thường ý kiến đề nghị có thời cơ đi thăm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Thành Phố Hà Nội. Nhưng các bạn Nước Ta lại nói, Mỹ đang ném bom miền Bắc Nước Ta, một chuyến đi thăm như vậy là rất nguy hại so với tôi. Tôi đã đáp lại : “ Thì chính đây là dịp để tôi bộc lộ tình đoàn kết với Nước Ta ”. Các bạn Nước Ta vẫn chứng minh và khẳng định : Ngài là Quốc trưởng Campuchia và cũng là người bạn lớn của Nước Ta, chúng tôi phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm trước nhân dân nước ngài nếu xảy ra rủi ro đáng tiếc so với ngài vì những trận ném bom của Mỹ ”. Và thế là mãi mãi tôi không khi nào được gặp Chủ tịch nữa .
Lúc máy bay cất cánh, tôi nghĩ thật là đau đớn biết bao, chuyến đi thăm tiên phong của tôi tới nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa lại là để dự Lễ tang Chủ tịch Hồ Chí Minh. Sau này tôi mới được biết, lúc máy bay vừa cất cánh thì Si-rik Ma-tak đã vội triệu tập ngay đồng bọn trong đó có Lon Nol, ở ngay tại trường bay, để nhận định và đánh giá rằng đây là thời cơ tốt, thừa dịp lúc tôi đi vắng để phế truất tôi. Si-rik Ma-tak nói rằng nếu thực thi ngay thì tôi sẽ không dám trở lại Campuchia nữa. Nhưng Lon Nol là người rất mê tín dị đoan, dị đoan, vợ lại vừa mới chết chưa hết tang, nên chưa dám khởi sự vì sợ xúi quẩy. Lon Nol đề xuất chờ một dịp khác, mặc dầu khi tôi bay đi TP. Hà Nội, CIA đã cam kết với Lon Nol là Mỹ sẽ ủng hộ cuộc thay máu chính quyền, chỉ cần Lon Nol và Si-rik Ma-tak quyết định hành động các cụ thể hành vi đơn cử và ngày giờ triển khai. Nhưng sau đó Lon Nol cũng phải đi Pháp chữa bệnh. Vì vậy, mãi đến 18 tháng 3 năm 1970, cuộc thay máu chính quyền mới được triển khai khi tôi sang Pháp điều trị bệnh .
Trong buổi tang lễ Chủ tịch Hồ Chí Minh tại TP. Hà Nội, tôi được vinh dự đứng túc trực bên cạnh linh cữu. Tôi lại sực nhớ đến một trong những câu nói mà tôi cho rằng không có gì đúng hơn. Đó là câu : “ Không có gì quý hơn độc lập, tự do ”. Cụ Hồ là một bậc cách mạng lão thành, xuất thân từ những tầng lớp thông thường, tôi là một quý tộc thuộc dòng dõi quân chủ truyền kiếp nhất ở Campuchia. Cụ với tôi không cùng một thế hệ, chính bới Cụ hơn tôi tới 30 tuổi. Nhưng Cụ và tôi đều cùng chung nguyện vọng muốn quốc gia được độc lập. Để đạt mục tiêu này, Cụ đã chọn con đường cách mạng gay go ác liệt còn tôi một con người trẻ tuổi lại rất sợ chảy máu. Nhưng sau cuối, chính Cụ đã dạy chúng tôi bài học kinh nghiệm là tổng thể các thế lực đế quốc chỉ được cho phép các dân tộc bản địa bị chúng áp bức một con đường duy nhất để giành lại tự do, đó là con đường đấu tranh vũ trang mà Hồ Chí Minh đã xác lập .
Lý do tôi khước từ khuất phục Mỹ xuất phát từ hai nguyên do. Thứ nhất, nếu theo Mỹ, có nghĩa là tôi phải từ bỏ đường lối trung lập của Campuchia. Thứ hai, quả là tôi cũng như đại đa số nhân dân Campuchia, thật sự có thiện cảm với những vị chỉ huy kháng chiến Nước Ta đang thực thi một cuộc đấu tranh không khoan nhượng chống sự xâm lược của Mỹ. Càng được tiếp xúc với những người chỉ huy Mặt trận Dân tộc giải phóng miền Nam Nước Ta và Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tôi càng nhìn nhận cao lòng yêu nước, ý thức quyết tử phấn đấu và những tính cách nhân văn nhân bản của họ. Chính vì những lẽ đó, tôi đã thông tư tổ chức triển khai ba ngày theo nghi lễ Quốc tang truy điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh ở ngay trong Hoàng cung, tại chính điện, nơi đặt ngai vàng. Một trăm vị sư sãi đã đọc kinh cầu nguyện trước sự tập hợp của tổng thể các quan chức hạng sang trong khi ban nhạc cử bài “ Chiêu hồn ” .
Kinh nghiệm của các bạn Nước Ta đã cho tôi biết, con đường đi tới thắng lợi là vĩnh viễn và khúc khuỷu, nhưng tôi cũng nghĩ rằng chính kinh nghiệm tay nghề cũng như thắng lợi của các bạn Nước Ta sẽ làm cho bước đường đấu tranh vũ trang của Campuchia bớt gay go hơn .

Ngày 23/3/1970, tức năm ngày sau khi Lon Nol tiến hành đảo chính, Đài Phát thanh Bắc Kinh đã chuyển đi bản tuyên bố kháng chiến của tôi, trong đó tôi kiên quyết đòi giải tán chế độ bất hợp pháp, bất hợp hiến của Lon Nol và kêu gọi thành lập một mặt trận đoàn kết dân tộc rộng rãi và một quân đội giải phóng nhằm giải phóng cho Campuchia khỏi ách thống trị của Lon Nol, Si-rik Ma-tak, Cheng Heng, đồng thời cũng giải thoát cho Campuchia khỏi quan thầy đế quốc Mỹ.

Ngày 24 tháng 3, tôi lại nói trên Đài Phát thanh Bắc Kinh, lôi kéo những người ủng hộ tôi ở trong nước hãy rút vào hoạt động giải trí bí hiểm hoặc chạy lên bưng biền chờ đón vũ khí và các huấn luyện viên quân sự chiến lược sẽ được đưa tới, còn những người ở ngoài nước hãy nhanh gọn liên lạc với tôi tại Bắc Kinh. Trong thời hạn từ 26 đến 30 tháng 3, qua những nguồn tin quốc tế tôi được biết hàng trăm đồng bào tay không vũ khí, nhiệt huyết đi biểu tình chống Lon Nol đã bị đàn áp rất kinh hoàng, nhiều người bị chết. Ngày 4 tháng 4, tôi lại một lần nữa lên tiếng trên Đài Phát thanh Bắc Kinh lôi kéo những người ủng hộ tôi ở trong nước hãy nhanh gọn rút vào hoạt động giải trí bí hiểm, bắt liên lạc với các lực lượng kháng chiến đã được xây dựng tại vùng rừng núi .
Tôi không muốn ca tụng quá lời các bạn Nước Ta cũng như không muốn tự khen đã được các bạn Nước Ta coi là liên minh chiến đấu. Một hôm, tôi đã nói với chiến sỹ Phạm Văn Đồng : “ Đề nghị bạn hứa với tôi một câu. Đó là, sau này toàn thắng cho tôi biết tại sao các bạn vẫn cứ luân chuyển được vũ khí quân nhu suốt dọc Trường Sơn mặc dầu Mỹ trút xuống đây hàng ngàn tấn bom đạn kèm theo tổng thể các kĩ thuật thám báo và hàng rào điện tử. Nhưng xin đừng nói ngay lúc này vì tôi ngại do vô ý sẽ bật mý bí hiểm của các bạn ”. Phạm Văn Đồng cười rất vui và hẹn sẽ có ngày đưa tôi đi qua đường Hồ Chí Minh xuyên dãy Trường Sơn .
Đúng là những người Nước Ta đã đạt được những lịch sử một thời thần kỳ rất đáng kinh ngạc trong ý thức dũng mãnh và tận tụy mà Võ Nguyên Giáp là một vị tướng tài và nhà kế hoạch gia quân sự chiến lược nổi tiếng. Tôi đã có dịp chuyện trò lâu với tướng Giáp đúng thời gian quân đội chính sách TP HCM đang tiến đánh Nam Lào hồi tháng 2 năm 1971. Suốt cả buổi chiều chúng tôi cùng nhau điểm lại tình hình Campuchia rồi lại cùng nhau ngồi ăn cơm tối. Sau bữa cơm, tôi càng kinh ngạc hơn thấy tướng Giáp vẫn giữ tôi lại, mời uống cafe và nghe nhạc, có vẻ như như chẳng cần chú ý gì đến thời hạn. Cuối cùng, tôi đành phải nói :
– Thưa Tướng quân, tôi quả là người có lỗi, làm mất quá nhiều thời giờ của Ngài. Tôi không thể nào hiểu nổi giữa lúc bên Lào chiến sự đang diễn ra rất ác liệt vậy mà Ngài vẫn dành thời hạn tiếp đãi tôi lâu như vậy .
Đại tướng Võ Nguyên Giáp nở nụ cười nhẹ nhàng đượm đôi chút hóm hỉnh rồi vấn đáp tôi :
– Ồ ! Chiến dịch này đã được chuẩn bị sẵn sàng chu đáo rồi. Các chiến sỹ Pa-thét Lào của tất cả chúng ta đã trọn vẹn có đủ mọi thứ thiết yếu. Tôi không có gì phải lo tính nữa. Sáng nay, tôi nghe Đài Phát thanh, thấy Nguyễn Văn Thiệu công bố quân đội ngụy Hồ Chí Minh sẽ ở lại Lào đến giữa tháng sáu nhưng tôi cho rằng chỉ đến cuối tháng ba là chậm nhất chúng sẽ phải rút hết khỏi Lào !
Quả nhiên, đến 23 tháng 3 năm 1971, đơn vị chức năng ở đầu cuối của Thiệu đã phải chạy hết khỏi Lào .
( Xăm-đéc Nô-rô-đôm Xi-ha-núc4, theo Báo Văn nghệ, số 39, 28 9/2002 )

Theo: Tâm Trang (tổng hợp) – Ban Quản lý lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Còn nữa

Chú thích:

1. Một nhân vật truyền thuyết trong Kinh Cựu ước, người đã có công trong việc lãnh đạo dân tộc Do Thái đấu tranh để thoát khỏi ách thống trị của đế quốc Ai Cập thời cổ.

2. Trong Kinh thánh, chỉ đất Sanaang ( Palextin ) phì nhiêu mà Thượng đế hứa cho người Do Thái. Chính Môidơ sau khi giải phóng dân Do Thái khỏi ách thống trị của đế quốc Ai Cập, đã đưa họ đến ngưỡng cửa của đất này, nhưng Môidơ kiệt sức và chết trên núi Xinai, điểm trên cao nhìn xuống Sanaang .
3. Nhà báo Pháp .
4. Cựu Quốc vương Campuchia .

Source: https://evbn.org
Category: Địa Danh