Tôn giáo là gì? Bản chất, nguồn gốc và tính chất của tôn giáo – https://leading10.vn

( Last Updated On : 19/04/2022 )Tôn giáo là một hiện tượng kỳ lạ xã hội, sống sót cùng với chiều dài lịch sử vẻ vang xã hội loài người. Tôn giáo Open ngay từ khi con người còn ở chốn hoang sơ, là một nhu yếu của Fan Hâm mộ và những người theo tôn giáo. Một nhu yếu có tính hội đồng, dân tộc bản địa, khu vực và toàn quả đât. Tôn giáo không chỉ là việc đạo, mà còn là việc đời ; nó không chỉ tương quan đến viễn cảnh về đời sống ngày mai trên thiên đường hay nơi âm ti, mà còn tác động ảnh hưởng đến đời sống hiện tại của con người. Trong đó, lối sống, niềm tin tôn giáo gắn bó ngặt nghèo với đời sống văn hóa truyền thống của mỗi dân tộc bản địa, hội đồng, nhóm xã hội và mỗi vương quốc .

Cùng với các vấn đề xã hội khác, tôn giáo biểu hiện và thay đổi theo quá trình diễn biến của lịch sử nhân loại, tuỳ thuộc vào hoàn cảnh địa lý, kinh tế, chính trị, xã hội, văn hóa của từng cộng đồng xã hội và tôn giáo khác nhau. Diễn trình của tôn giáo qua lịch sử rất phức tạp, vừa có tính phản ánh, lại vừa có tính phản kháng xã hội đã sản sinh, nuôi dưỡng và duy trì sự tồn tại của tôn giáo. K. Marx nhận định: “Nhà nước nào, xã hội nào thì sản sinh ra tôn giáo như thế ấy”, chính vì vậy, bộ mặt tôn giáo của nhân loại qua thời gian và không gian không thể không có sự biến đổi; mặc dầu, về bản chất, nội dung cơ bản có thể vẫn được giữ nguyên.

1. Lịch sử hình thành thuật ngữ “ Tôn giáo ”

– “ Tôn giáo ” là một thuật ngữ không thuần Việt, được gia nhập từ quốc tế vào từ cuối thế kỷ XIX. Xét về nội dung, thuật ngữ Tôn giáo khó hoàn toàn có thể hàm chứa được toàn bộ nội dung rất đầy đủ của nó từ cổ đến kim, từ Đông sang Tây .
– Thuật ngữ “ Tôn giáo ” vốn có nguồn gốc từ phương Tây và bản thân nó cũng có một quy trình đổi khác nội dung và khi khái niệm này trở thành phổ quát trên toàn quốc tế thì lại vấp phải những khái niệm truyền thống cuội nguồn không tương ứng của những dân cư thuộc những nền văn minh khác, vì thế trên thực tiễn đã Open rất nhiều ý niệm, định nghĩa khác nhau về tôn giáo của nhiều dân tộc bản địa và nhiều tác giả trên quốc tế .

– “ Tôn giáo ” bắt nguồn từ thuật ngữ “ religion ” ( Tiếng Anh ) và “ religion ” lại xuất phát từ thuật ngữ “ legere ” ( Tiếng Latinh ) có nghĩa là thu lượm thêm sức mạnh siêu nhiên. Vào đầu công nguyên, sau khi đạo Kitô Open, đế chế Roma nhu yếu phải có một tôn giáo chung và muốn xóa bỏ những tôn giáo trước đó cho nên vì thế lúc này khái niệm “ religion ” chỉ mới là riêng của đạo Kitô. Bởi lẽ, đương thời những đạo khác Kitô đều bị coi là tà đạo. Đến thế kỷ XVI, với sự sinh ra của đạo Tin Lành – tách ra từ Công giáo – trên forum khoa học và thần học châu Aˆu, “ religion ” mới trở thành một thuật ngữ chỉ hai tôn giáo thờ cùng một chúa. Với sự bành trướng của chủ nghĩa tư bản ra khỏi khoanh vùng phạm vi châu Âuu, với sự tiếp xúc với những tôn giáo thuộc những nền văn minh khác Kitô giáo, bộc lộ rất phong phú, thuật ngữ “ religion ” được dùng nhằm mục đích chỉ những hình thức tôn giáo khác nhau trên quốc tế .
– Thuật ngữ “ religion ” được dịch thành “ Tông giáo ” tiên phong Open ở Nhật Bản vào đầu thế kỷ XVIII vào sau đó gia nhập vào Nước Trung Hoa. Tuy nhiên, ở Nước Trung Hoa, vào thế kỷ XIII, thuật ngữ Tông giáo lại bao hàm một ý nghĩa trọn vẹn khác : nó nhằm mục đích chỉ đạo Phật ( Giáo : đó là lời thuyết giảng của Đức Phật, Tông : lời của những đệ tử Đức Phật ) .
– Thuật ngữ Tông giáo được gia nhập vào Nước Ta từ cuối thế kỷ XIX và được đăng trên những báo, nhưng do kỵ húy của vua Thiệu Trị nên được gọi là “ Tôn giáo ” .
Như vậy, thuật ngữ tôn giáo ban đầu được sử dụng ở châu Âu nhằm mục đích chỉ một tôn giáo sau đó thuật ngữ này lại làm trách nhiệm chỉ những tôn giáo .

Khái niệm tôn giáo

Tôn giáo luôn có tính khép kín và bảo thủ trong từng hội đồng, mỗi tôn giáo lại có cách diễn đạt riêng và cách hiểu khác nhau giữa những Fan Hâm mộ và của người khác đạo. Do vậy, khó hoàn toàn có thể đưa ra một định nghĩa đơn cử, khả dĩ đại diện thay mặt cho những tôn giáo ở toàn bộ những vương quốc .
Khái niệm tôn giáo là một yếu tố được giới điều tra và nghiên cứu về tôn giáo bàn cãi rất nhiêu. Trong lịch sử dân tộc đã từng sống sót rất nhiều ý niệm khác nhau về tôn giáo :
– Các nhà thần học cho rằng “ Tôn giáo là mối liên hệ giữa thần thánh và con người ” .
– Khái niệm mang tín hiệu đặc trưng của tôn giáo : “ Tôn giáo là niềm tin vào cái siêu nhiên ” .– Một số nhà tâm ý học lại cho rằng “ Tôn giáo là sự phát minh sáng tạo của mỗi cá thể trong nỗi đơn độc của mình, tôn giáo là sự đơn độc, nếu anh chưa từng đơn độc thì anh chưa khi nào có tôn giáo ” .
– Khái niệm mang góc nhìn bản chất xã hội của tôn giáo của C.Mác : “ Tôn giáo là tiếng thở dài của chúng sinh bị áp bức, là trái tim của quốc tế không có trái tim, nó là niềm tin của trật tự không có niềm tin ” .
– Khái niệm mang góc nhìn nguồn gốc của tôn giáo của Ph. Ăngghen : “ Tôn giáo là sự phản ánh hoang đường vào trong đầu óc con người những lực lượng bên ngoài, cái mà thống trị họ trong đời sống hàng ngày … ”
Tôn giáo là một một mạng lưới hệ thống ý niệm tín ngưỡng, sùng bái một hay nhiều vị thần và những lễ nghi để biểu lộ sự sùng bái ấy. Chủ nghĩa Mác – Lênin cho rằng, tôn giáo là một hình thái ý thức xã hội, phản ánh một cách hoang đường, hư ảo hiện thực khách quan. Qua sự phản ánh của tôn giáo, những sức mạnh tự phát trong tự nhiên và xã hội đều trở thành thần bí, những sức mạnh của trần gian đã trở thành sức mạnh siêu trần gian .

Bản chất của tôn giáo

Tôn giáo là mẫu sản phẩm của con người, gắn với những điều kiện kèm theo lịch sử vẻ vang tự nhiên và lịch sử dân tộc xã hội xác lập. Do đó, xét về mặt bản chất, tôn giáo là một hiện tượng kỳ lạ xã hội phản ánh sự bất lực, bế tắc của con người trước sức mạnh tự nhiên và sức mạnh xã hội .

Theo C. Mác: “Sự nghèo nàn của tôn giáo vừa là biểu hiện của sự nghèo nàn hiện thực, vừa là sự phản kháng chống sự nghèo nàn hiện thực ấy. Tôn giáo là tiếng thở dài của chúng sinh bị áp bức, là trái tim của thế giới không có trái tim…Tôn giáo là thuốc phiện của nhân dân”.

Tuy nhiên, tôn giáo cũng tiềm ẩn 1 số ít tác nhân giá trị văn hóa truyền thống, tương thích với đạo đức, đạo lý của xã hội .
Về phương diện quốc tế quan thì thế giới quan duy vật mácxít và thế giới quan tôn giáo là trái chiều nhau. Tuy vậy, những người cộng sản có lập trường mácxít không khi nào có thái độ xem thường hoặc trấn áp những nhu yếu tín ngưỡng, tôn giáo hợp pháp của nhân dân. Ngược lại, chủ nghĩa Mác – Lênin và những người cộng sản, chính sách xã hội chủ nghĩa luôn tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng và không tín ngưỡng của nhân dân .

Nguồn gốc của tôn giáo

– Nguồn gốc kinh tế tài chính – xã hội của tôn giáo
Trong xã hội cộng sản nguyên thủy, do trình độ lực lượng sản xuất thấp kém con người cảm thấy yếu ớt và bất lực trước vạn vật thiên nhiên to lớn và huyền bí, vì thế, họ đã gắn cho tự nhiên những sức mạnh, quyền lực tối cao to lớn, thần thánh hóa những sức mạnh đó. Từ đó, họ kiến thiết xây dựng nên những hình tượng tôn giáo để thờ cúng .
Khi xã hội phân loại thành giai cấp đối kháng, con người cảm thấy bất lực trước sức mạnh của thế lực giai cấp thống trị. Họ không lý giải được nguồn gốc của sự phân hóa giai cấp và áp bức, bóc lột, tội ác, v.v … tổng thể họ quy về số phận và định mệnh. Từ đó, họ đã thần thánh hóa 1 số ít người thành những thần tượng có năng lực chi phối tâm lý và hành vi người khác mà sinh ra tôn giáo .
Như vậy, sự yếu kém về trình độ tăng trưởng của lực lượng sản xuất, sự bần hàn về kinh tế tài chính, áp bức về chính trị, bất lực trước những bất công của xã hội là nguồn gốc sâu xa của tôn giáo .
– Nguồn gốc nhận thức của tôn giáo
Ở những quá trình lịch sử vẻ vang nhất định, nhận thức của con người về tự nhiên, xã hội và bản thân mình còn có số lượng giới hạn. Mặt khác, trong tự nhiên và xã hội có nhiều điều khoa học chưa mày mò và lý giải được nên con người lại tìm đến với tôn giáo .
Sự nhận thức của con người có khi xa rời hiện thực, thiếu khách quan dễ rơi vào ảo tưởng, thần thánh hóa đối tượng người tiêu dùng .
– Nguồn gốc tâm ý của tôn giáo
Do sự sợ hãi, lo âu của con người trước sức mạnh của tự nhiên và xã hội mà dẫn đến việc sinh ra tôn giáo. Các nhà duy vật cổ đại thường đưa ra vấn đề “ sự sợ hãi sinh ra tôn giáo ”. V.I. Lênin cũng cho rằng, sợ hãi trước thế lực mù quáng của tư bản …, sự phá sản “ bất ngờ đột ngột ” “ giật mình ”, “ ngẫu nhiên ”, làm họ bị diệt vong …, dồn họ vào cảnh chết đói, đó chính là nguồn gốc sâu xa của tôn giáo tân tiến .
Ngay cả những tâm ý tích cực như lòng biết ơn, sự kính trọng cũng có khi được biểu lộ qua tôn giáo .

Tính chất của tôn giáo

– Tính lịch sử vẻ vang của Tôn giáo
Con người phát minh sáng tạo ra tôn giáo. Mặc dù nó còn sống sót lâu bền hơn, nhưng nó chỉ là một phạm trù lịch sử vẻ vang. Tôn giáo không phải Open cùng một lúc với con người. Tôn giáo chỉ Open khi năng lực tư duy trừu tượng của con người đạt tới mức độ nhất định .Tôn giáo là mẫu sản phẩm của lịch sử vẻ vang. Trong từng quá trình của lịch sử dân tộc, tôn giáo có sự biến hóa cho tương thích với cấu trúc chính trị và xã hội của thời đại đó. Thời đại đổi khác, tôn giáo cũng có sự biến hóa, kiểm soát và điều chỉnh theo .
Đến một tiến trình lịch sử dân tộc nhất định, khi con người nhận thức được bản chất những hiện tượng kỳ lạ tự nhiên, xã hội, khi con người làm chủ được tự nhiên, xã hội, làm chủ được bản thân mình và thiết kế xây dựng được niềm tin cho mỗi con người thì tôn giáo sẽ không còn .
– Tính quần chúng của tôn giáo
Tôn giáo là nơi hoạt động và sinh hoạt văn hóa truyền thống, ý thức của một số ít bộ phận quần chúng nhân dân lao động. Hiện nay số lượng Fan Hâm mộ của những tôn giáo chiếm tỷ suất khá cao trong dân số quốc tế ( khoảng chừng 1/3 đến 50% dân số quốc tế chịu ảnh hưởng tác động của tôn giáo ) .
Tuy tôn giáo phản ánh niềm hạnh phúc hư ảo, tuy nhiên nó phản ánh khát vọng của những con người bị áp bức về một xã hội tự do, bình đẳng, bác ái … Bởi vì, tôn giáo thường có tính nhân văn, nhân đạo, hướng thiện. Vì vậy, còn nhiều người ở trong những những tầng lớp khác nhau của xã hội tin theo .
– Tính chính trị của tôn giáo
Tính chính trị của tôn giáo chỉ Open khi xã hội đã phân loại giai cấp, những giai cấp thống trị đã tận dụng tôn giáo để ship hàng quyền lợi của mình .

Trong nội bộ các tôn giáo, cuộc đấu tranh giữa các dòng, hệ, phái nhiều khi cũng mang tính chính trị. Trong những cuộc đấu tranh ý thức hệ, thì tôn giáo thường là một bộ phận của đấu tranh giai cấp.

Ngày nay, tôn giáo đang có khunh hướng tăng trưởng, phong phú, phức tạp không chỉ ở vương quốc mà còn cả khoanh vùng phạm vi quốc tế. Đó là sự Open những tổ chức triển khai quốc tế của tôn giáo với thế lực lớn đã tác động ảnh hưởng đến nhiều mặt, trong đó có chính trị, kinh tế tài chính, văn hóa truyền thống, xã hội. Vì vậy, cần nhận thức rõ : đa phần quần chúng đến với tôn giáo nhằm mục đích thỏa mãn nhu cầu nhu yếu ý thức ; Song trên thực tiễn đã và đang bị những thế lực chính trị – xã hội tận dụng để thực thi mục tiêu ngoài tôn giáo của họ .

Source: https://evbn.org
Category: Góc Nhìn