Soạn bài Ôn tập phần Làm văn sgk Ngữ văn 12 tập 2

I – NHỮNG NỘI DUNG KIẾN THỨC CẦN ÔN TẬP

1. Câu 1 trang 182 Ngữ văn 12 tập 2

Thống kê những kiểu văn bản đã học trong chương trình Ngữ văn Trung học đại trà phổ thông và cho biết những nhu yếu cơ bản của những kiểu văn bản đó .

Trả lời:

Các kiểu văn bản trong chương trình Ngữ văn THPT:

2. Câu 2 trang 182 Ngữ văn 12 tập 2

Theo anh ( chị ), để viết được một văn bản, cần thực thi những việc làm gì ?

Trả lời:

Các bước thực thi một văn bản :
– Tìm hiểu đề, xác lập nhu yếu của đề .
– Tìm ý, chọn ý, sắp xếp theo trình tự hợp lý để có dàn ý hiệu suất cao .
– Lập dàn ý .
– Viết văn bản .
– Kiểm tra và sửa lỗi ( nếu có ) .

3. Câu 3 trang 182 Ngữ văn 12 tập 2

Ôn tập về văn nghị luận .
a ) Đề tài cơ bản của văn nghị luận trong nhà trường .
– Đề tài của văn nghị luận trong nhà trường gồm những nhóm nào ?
– Các đề tài đó có những điểm gì chung và độc lạ ?
b ) Lập luận trong văn nghị luận
– Lập luận gồm những yếu tố nào ?
– Thế nào là vấn đề, luận cứ và giải pháp lập luận ? Quan hệ giữa vấn đề và luận cứ ?
– Hãy cho biết nhu yếu cơ bản và cách xác lập luận cứ cho vấn đề .
– Kể tên những thao tác lập luận cơ bản, cho biết cách triển khai và sử dụng những thao tác lập luận đó trong bài văn nghị luận .
– Nêu vắn tắt những lỗi thường gặp khi lập luận và cách khắc phục những lỗi đó .
c ) Bố cục của bài văn nghị luận
– Vai trò của phần mở bài so với bài văn, những nhu yếu so với phần mở bài. Cách mở bài cho những kiểu bài nghị luận về một tư tưởng, đạo lí, một hiện tượng kỳ lạ đời sống ; nghị luận về một quan điểm bàn về văn học, một bài thơ, đoạn thơ và một tác phẩm, một đoạn trích văn xuôi .
– Vị trí, nội dung cơ bản của phần thân bài trong những kiểu bài nghị luận đã học ; cách sắp xếp những nội dung đó ; sự chuyển ý giữa những đoạn .
– Vai trò và nhu yếu của phần kết bài, cách kết bài cho những kiểu bài nghị luận đã học .
d ) Diễn đạt trong văn nghị luận
– Yêu cầu của diễn đạt trong văn nghị luận ; cách dùng từ, viết câu và giọng văn trong văn nghị luận .
– Các lỗi về diễn đạt và cách khắc phục .

Trả lời:

a) Văn nghị luận trong nhà trường có hai đề tài cơ bản: nghị luận xã hội (về một tư tưởng đạo lí hoặc một hiện tượng đời sống) và nghị luận văn học (về một tác phẩm/đoạn trích/một khía cạnh văn học).

– Điểm chung : đều yên cầu người biết bày tỏ quan điểm riêng về yếu tố dựa trên những thao tác lập luận như lý giải, nghiên cứu và phân tích, chứng tỏ, phản hồi, so sánh, bác bỏ .
– Điểm riêng : NLXH yên cầu người viết phải có hiểu biết nhất định về những yếu tố, những hiện tượng kỳ lạ xã hội ; NLVH yên cầu người viết cần nắm chắc 1 số ít khái niệm lí luận văn học cơ bản, hiểu biết đúng mực về giá trị của tác phẩm và có năng lượng cảm thụ tác phẩm .

b) Lập luận trong văn nghị luận

– Lập luận gồm mạng lưới hệ thống vấn đề, luận cứ, luận chứng .
– Luận điểm là những ý lớn, những góc nhìn tư tưởng cơ bản trong bài ; luận cứ là những lí lẽ, luận chứng là những dẫn chứng. Phương pháp lập luận là cách sắp xếp, trình diễn mạng lưới hệ thống vấn đề, luận cứ, luận chứng. Luận cứ có vai trò chứng tỏ cho vấn đề .
– Yêu cầu cơ bản và cách xác lập luận cứ : luận cứ cần ngặt nghèo, khách quan và ship hàng cho vấn đề. Cách tìm luận cứ là tiến hành vấn đề, tách vấn đề thành những ý nhỏ .
– Có 6 thao tác lập luận cơ bản : lý giải, chứng tỏ, nghiên cứu và phân tích, phản hồi, so sánh, bác bỏ. Một bài văn nghị luận cần sử dụng một số ít thao tác lập luận nhưng người viết cần xác lập đâu là thao tác chính, đâu là thao tác tương hỗ .
– Các lỗi thường gặp khi lập luận : sắp xếp vấn đề, luận cứ lộn xộn, thiếu logic ; sử dụng luận cứ không tiêu biểu vượt trội hoặc thiếu thuyết phục ; bỏ sót ý .

c) Bố cục của bài văn nghị luận

Một bài văn nghị luận phải có ba phần : mở bài, thân bài, kết bài. Ba phần trên phải thống nhất, có quan hệ ngặt nghèo với nhau .
– Phần mở bài nhằm mục đích thông tin đúng chuẩn, ngắn gọn yếu tố cần nghị luận, hướng người đọc, người nghe vào nội dung cần bàn luận một cách tự nhiên, gợi sự hứng thú so với người đọc so với yếu tố cần bàn luận .
– Thân bài là phần chính của bài viết. Nội dung cơ bản của phần thân bài là tiến hành vấn đè thành những vấn đề, luận cứ bằng những cách lập luận thích hợp .
Giữa những đoạn trong bài phải có sự chuyển ý, phải cách nhau bằng một dấu chấm xuống dòng và một chỗ thụt đầu dòng .
– Kết bài thông tin về sự kết thúc của việc trình diễn yếu tố, nêu nhìn nhận khái quát của người viết về những góc nhìn điển hình nổi bật nhất của yếu tố ; gợi liên tưởng thâm thúy hơn, rộng hơn .

d) Diễn đạt trong văn nghị luận

Diễn dạt cần ngặt nghèo, thuyết phục cả về lí trí và tình cảm. Muốn vậy, cần dùng từ, viết câu đúng chuẩn, linh động ; giọng văn hầu hết là sang trọng và quý phái, trang nghiêm nhưng cần chú ý quan tâm biến hóa giọng văn sao cho sinh động thích hợp với nội dung miêu tả ; sử dụng những phép tu từ về từ và về câu một cách hợp lý .

II – LUYỆN TẬP

1. Đề bài

Đề 1. Đọc truyện sau :
BA CÂU HỎI
Ngày nọ, có một người đến gặp nhà triết học Xô-cơ-rát ( Hi Lạp ) và nói : “ Ông có muốn biết những gì tôi mới nghe được về người bạn của ông không ? ” .
– Chờ một chút ít. – Xô-cơ-rát vấn đáp – Trước khi kể về người bạn tôi, anh nên tâm lý một chút ít và do đó tôi muốn hỏi anh ba điều. Thứ nhất : Anh có trọn vẹn chắc như đinh rằng những điều anh sắp kể là đúng thực sự không ?

– Ồ không. – Người kia nói – Thật ra tôi chỉ nghe nói về điều đó thôi và…

– Được rồi. – Xô-cơ-rát nói – Bây giờ điều thứ hai : Có phải anh sắp nói những điều tốt đẹp về bạn tôi không ?
– Không, mà ngược lại là …
– Thế à ? – Xô-cơ-rát liên tục – Câu hỏi ở đầu cuối : Tất cả những điều anh sắp nói về bạn tôi sẽ thật sự thiết yếu cho tôi chứ ?
– Không, cũng không trọn vẹn như vậy .
– Vậy đấy. – Xô-cơ-rát quay sang người khách và nói : “ … ” .
( Theo Phép màu nhiệm của đời, NXB Trẻ, TP. Hồ Chí Minh, 2004 )
Theo anh ( chị ), Xô-cơ-rát sẽ nói với người khách như thế nào ? Hãy phản hồi về bài học kinh nghiệm rút ra từ câu truyện trên .
Đề 2. Phân tích một đoạn mà anh ( chị ) thích nhất trong đoạn trích Đất Nước của Nguyễn Khoa Điềm .

2. Yêu cầu luyện tập

a ) Tìm hiểu đề : Hai đề bài trên nhu yếu phải viết kiểu bài nghị luận nào ? Những thao tác lập luận nào cần sử dụng trong bài viết ? Những vấn đề cơ bản nào cần dự kiến cho bài viết ?
b ) Lập dàn ý cho bài viết .
c ) Tập viết phần mở bài cho từng bài viết .
d ) Chọn một ý trong dàn ý để viết thành một đoạn văn .

Trả lời:

a) Tìm hiểu đề

b) Lập dàn ý

Đề 1:

Mở bài : Giới thiệu câu truyện “ Ba câu hỏi ” và yếu tố rút ra từ câu truyện ấy .
Thân bài :
– Tóm tắt ngắn gọn câu truyện, từ ba câu hỏi của Xô-cơ-rát rút ra vấn đề nghị luận : thói xấu tùy tiện đưa chuyện về người khác .
– Bày tỏ quan điểm về vấn đề nghị luận : tùy tiện đưa chuyện về người khác khi chưa biết rõ thực sự, cũng không nhằm mục đích mục tiêu chính đáng thực sự là một thói xấu cần vô hiệu .
– Bàn luận về yếu tố và dùng dẫn chứng để chứng tỏ :
+ Trân trọng và khâm phục cách ứng xử nhất quyết, mưu trí của Xô-cơ-rát .
+ Lí giải vì sao tùy tiện đưa đặt chuyện về người khác là thói xấu ?
+ Mở rộng về ứng xử và thói quen tiếp xúc của người Việt .
– Rút ra bài học kinh nghiệm nhận thức và hành vi : cần thận trọng khi nói và cả khi lắng nghe .
Kết bài : Khẳng định lại yếu tố, liên hệ bản thân .

Đề 2:

Mở bài : Giới thiệu Nguyễn Khoa Điềm, đoạn trích “ Đất Nước ” và đoạn thơ lựa chọn. ( VD : 9 câu mở màn ) .
Thân bài :
– Khái quát :
+ Giới thiệu chung về chủ đề quốc gia trong văn học 1945 – 1975 .
+ Hoàn cảnh sinh ra trường ca “ Mặt đường khát vọng ”, nhìn nhận chung giá trị đoạn trích “ Đất Nước ” và nêu vị trí đoạn thơ sẽ nghiên cứu và phân tích ( phần mở màn của đoạn trích ) .
– Phân tích đoạn thơ :
+ Giá trị nội dung : 9 câu thơ đầu là những suy tư, lí giải cội nguồn quốc gia và vấn đáp cho câu hỏi “ Đất nước có từ khi nào ? ”
• Đất nước có từ rất lâu rồi .
• Có cả một quy trình vĩnh viễn hình thành quốc gia : mở màn, lớn lên, có từ ngày đó .
• Đất nước hình thành cùng quy trình sinh tụ và tăng trưởng của nhân dân với văn học dân gian ( cổ tích, truyền thuyết thần thoại, thần thoại cổ xưa, ca dao … ), phong tục tập quán, ngôn từ, lời nói, truyền thống cuội nguồn dựng và giữ nước .
+ Giá trị nghệ thuật và thẩm mỹ : vận dụng phát minh sáng tạo yếu tố dân gian trong suy tư về cội nguồn quốc gia, tứ thơ đẹp, ngôn từ cô đọng, giọng điệu ngưng trệ chiêm nghiệm .
– Đánh giá chung : đoạn thơ rực rỡ lí giải quốc gia dưới bình diện thời hạn .
Kết bài : Khẳng định giá trị của đoạn thơ và vai trò của đoạn thơ với toàn đoạn trích .

c) Viết mở bài:

Tình yêu quê nhà quốc gia đi vào thơ ca một cách tự nhiên và đã trở thành đề tài muôn thưở khơi nguồn cảm hứng cho những sáng tác. Dễ dàng nhận thấy những đau đớn mất mát của quốc gia qua thơ Hoàng Cần, gặp sự thay đổi từng ngày của quốc gia qua thơ Nguyễn Đình Thi nhưng có lẽ rằng toàn vẹn, đủ đầy và thâm thúy nhất phải kể tới Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm. Đất nước không riêng gì mang vẻ đẹp của dáng hình xứ sở mà còn hàm chứa nhiều thăng trầm lịch sử vẻ vang. Đất nước vừa thiêng liêng, cao đẹp, vừa thân thiện, bình dị, chan chứa tình yêu thương, xúc cảm của tác giả .

d) Phân tích đoạn trích trong bài Đất nước – Nguyễn Khoa Điềm

Đất là nơi anh đến trường
Nước là nơi em tắm
Đất nước là nơi ta hò hẹn
Đất nước là nơi em đánh rơi chiếc khăn trong nỗi nhớ thầm

Đất nước là khái niệm mang tính tổng hợp chỉ vương quốc, chủ quyền lãnh thổ, những yếu tố tương quan mật thiết và tái hiện được quốc gia. Nhưng trong tác phẩm của Nguyễn Khoa Điềm, tác giả khôn khéo phân tách nghĩa, để “ đất ” và “ nước ” trở thành những điều gắn bó máu thịt với người dân. Tác giả tách nghĩa hai từ đất và nước để lý giải ý nghĩa đơn cử của từng từ. Đấy hoàn toàn có thể xem như nét độc lạ, đặc biệt quan trọng chỉ có ở nhà thơ Nguyễn Khoa Điểm khi biểu lộ khái niệm mang tính trừa tượng như vậy. Đất nước gắn liền với đời sống của con người, chẳng lạ lẫm “ đất là nơi anh đến trường ”, “ nước là nơi em tắm ” Đất nước trở nên lãng mạn như tình yêu đôi lứa, là nơi dẫn chứng cho tình cảm của con người với con người với nhau : quốc gia là nơi ta hò hẹn ”. Có thể nói tác giả Nguyễn Khoa Điềm diễn đạt quốc gia thật nhẹ nhàng, thân cận với người đọc, người nghe. Đất nước chính là hơi thở, là cội nguồn của sự sống .

Bài trước:

Bài tiếp theo:

Xem thêm :
Trên đây là phần Hướng dẫn Soạn bài Ôn tập phần Làm văn sgk Ngữ văn 12 tập 2 rất đầy đủ và ngắn gọn nhất. Chúc những em làm bài Ngữ văn thật tốt !
“ Bài tập nào khó đã có giaibaisgk.com “

Source: https://evbn.org
Category: Bài Tập