Luận văn : Tỷ giá hối đoái với nền kinh tế Việt Nam docx

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (299.4 KB, 67 trang )

Luận Văn
Tỷ giá hối đoái với
nền kinh tế Việt Nam
1
Lời mở đầu
Trong điều kiện hội nhập và phát triển như hiện
nay, các mối quan hệ kinh tế trên mọi lĩnh vực của
một nước ngày càng được mở rộng ra các nước khác.
Đơn vị thanh toán không chỉ là nội tệ, mà còn là các
ngoại tệ khác nhau. Hoạt động chuyển đổi đồng tiền
này thành đồng tiền khác trong quá trình quan hệ giữa
các nước, nhóm nước với nhau đã làm nảy sinh phạm
trù tỷ giá hối đoái.
Việc phân tích và dự đoán được tỉ giá hối đoái,
cũng như hoạch định một chính sách tỉ giá hối đoái
phù hợp là một vấn đề cực kỳ quan trọng. Cho đến
nay, đã có nhiều công trình nghiên cứu về đề tài tỷ giá
hối đoái và chính sách tỷ giá hối đoái. Song đây là
một vấn đề có thể nói còn mới mẻ đối với Việt Nam,
nên chưa được nghiên cứu một cách quy mô, đầy đủ.
Và đặc biệt trong giai đoạn chuyển đổi nền kinh tế,
nhiều thuộc tính và đặc trưng mới đã xuất hiện nhưng
chưa được định hình rõ ràng, nên việc điều hành tỷ giá
2
trong quản lý vĩ mô nền kinh tế thị trường ở nước ta
vẫn chưa được giải quyết thỏa đáng, tương xứng với
vị trí của nó trong hệ thống lý luận và thực tiễn.
Với những ý nghĩa đó em đã chọn cho mình đề
tài Tỷ giá hối đoái nhằm phần nào làm sáng tỏ và phát
triển thêm lý thuyết về tỷ giá hối đoái cũng như làm
cơ sở để hoạch định được một chính sách tỷ giá hối

đoái phù hợp với nền kinh tế Việt Nam. Đề tài của em
gồm có 3 chương:
Chương 1: Lí luận chung về tỷ giá hối đoái
Chương 2: Chính sách tỷ giá hối đoái.
Chương 3: Tình hình tỷ giá hối đoái với nền
kinh tế Việt Nam.
Do những hạn chế về trình độ, kinh nghiệm cũng
như thời gian và việc sưu tầm tài liệu nên không tránh
được nhiều thiếu sót. Em rất mong nhận được những ý
kiến đóng góp quý báu của các thầy cô giáo và các
bạn.
Hoàn thành đề án này xin cho phép em được bày
tỏ lòng biết ơn chân thành tới thầy giáo Võ Văn
3
Vang, đã tận tình chỉ bảo hướng dẫn em trong suốt
quá trình hoàn thành đề án này.
4
CHƯƠNG 1
Lí luận chung về Tỷ giá hối đoái
1.1.Khái niệm:
Hầu hết mỗi quốc gia hay một nhóm các quốc
gia liên kết đều có những đồng tiền riêng của
mình.Mỹ có Dollar (USD), Nhật Bản có Yên (JPY),
Việt Nam có tiền đồng (VND), Liên minh Châu Âu
(EU) có đồng tiền chung Euro (EUR),…Do mỗi đồng
tiền chịu ảnh hưởng của nhiều nhân tố khác nhau, vì
thế trên thị trường cần phải có quy định tỷ lệ để làm
cơ sở chuyển đổi giữa 2 đồng tiền, tỷ lệ này được gọi
là tỷ giá hối đoái
Có rất nhiều nhà kinh tế đưa ra các khái niệm khác

nhau về tỷ giá hối đoái. Ví dụ như: Samuelson- nhà
kinh tế học người Mỹ cho rằng: Tỷ giá hối đoái là tỷ
giá để đổi tiền của một nước lấy tiền của một nước
khác.Crishtopher Pass và Brian Lowers trong
Distionary of Economics cho rằng: Tỷ giá hối đoái là
giá của một lọai tiền tệ được biểu hiện qua giá của
một loại tiền tệ khác.
5
Các khái niệm trên đều phản ánh một số khía cạnh
khác nhau của Tỷ giá hối đoái, nhưng tổng quát
chung có thể định nghĩa: Tỷ giá hối đoái là giá cả của
đơn vị tiền tệ nước này thể hiện bằng số lượng đơn vị
tiền tệ nước khác.
Ví dụ: 1USD= 18.650 VND, 1EUR=1,3403 USD ,
1USD= 93,07 JPY
1.2. Phân loại
-Căn cứ vào nghiệp vụ kinh doanh ngoai hối, tỷ giá
hối đoái được chia ra thành tỷ giá mua vào và tỷ giá
bán ra.Đây là những loại tỷ giá được niêm yết tại
các ngân hàng thương mại. Các loại tỷ giá này được
dùng để mua bán ngoại tệ giữa các ngân hàng và
khách hàng. Tỷ giá mua vào bao giờ cũng thấp hơn
tỷ giá bán ra, phần chênh lệch đó là lợ nhuận kinh
doanh ngoại hối của ngân hàng.
-Căn cứ vào phương diện thanh toán quốc tế, Tỷ giá
hối đoái được chia ra thành tỷ giá tiền mặt và tỷ giá
chuyển khoản.
6
Tỷ giá tiền mặt là loại tỷ giá áp dụng cho các ngoại
tệ tiền mặt, séc, thẻ tín dụng.Tỷ giá chuyển khoản áp

dụng cho các trường hợp giao dịch thanh toán qua
ngân hàng.Loại tỷ giá này thường thấp hơn tỷ giá
tiền mặt.
-Căn cứ vào thời điểm mua bán ngoại hối, Tỷ giá hối
đoái được chia ra thành:
+Tỷ giá mở cửa và tỷ giá đóng cửa:trong giao dịch
ngoại hối, thông thường các ngân hàng không thông
báo tất cả tỷ giá của các hợp đồng ký trong ngày, mà
chỉ công bố tỷ giá mở cửa áp dụng cho các hợp đồng
đầu tiên và tỷ giá đóng cửa áp dụng cho các hợp
đồng giao dịch lúc cuối ngày.
+Tỷ giá giao ngay và tỷ giá kỳ hạn: Tỷ giá giao
ngay là tỷ giá áp dụng khi bán ngoại hối thì nhận
được thanh toán tiền ngay hoặc tối đa sau đó 2
ngày.Tỷ giá kỳ hạn là tỷ giá được áp dụng khi bán
ngoại hối ngày hôm nay nhưng sau đó từ 3 ngày trở
lên mới thanh toán.
7
-Căn cứ vào chế độ quản lý tỷ giá, Tỷ giá hối đoái
được chia ra thành tỷ giá cố định và tỷ giá thả nổi.
Tỷ giá cố định là tỷ giá do ngân hàng trung ương
công bố và không thay đổi trong thời gian dài.Tỷ giá
thả nổi là tỷ giá dược hình thành từ quan hệ cung cầu
ngoại hối. Tỷ giá này biến động thường xuyên tùy
theo tình cung cầu ngoại tệ trên thị trường ngoại hối.
-Căn cứ vào mối quan hệ tỷ giá với chỉ số lạm phát,
tỷ giá hối đoái được chia ra thành tỷ giá danh nghĩa
và tỷ giá thực.
Tỷ giá danh nghĩa là tỷ giá giao dịch mua bán giữa
các đồng tiền trên thị trường ngoại hối. Tỷ giá thực là

tỷ giá phản ánh mối tương quan về sức mua giữa 2
đồng tiền.
1.3.Vai trò
Trong nền kinh tế mở, lý do tại sao hầu hết các nước
đều quan tâm đến tỷ giá hối đoái là vì tỷ giá có ảnh
hưởng rất lớn đối với hoạt động thương mại quốc tế,
trạng thái cán cân thanh toán, tốc độ tăng trưởng kinh
tế, việc làm và lạm phát.
8
-Tỷ giá hối đoái và hoạt động thương mại thương
mại quốc tế.
Là một pham trù kinh tế liên quan đến việc tính toán
và so sánh giá trị giữa 2 đồng tiền, cho nên một sự
biến động của tỷ giá hối đoái sẽ làm thay đổi sức
mua của 2 đồng tiền và do vậy làm cho giá cả hàng
hóa xuất nhập khẩu của 2 quốc gia trong quan hệ tỷ
giá trên thị trường quốc tế cũng thay đổi, từ đó ảnh
hưởng đến quy mô thương mại quốc tế.
Ví dụ khi đồng tiền nội tệ mất giá, đồng nghĩa là
đồng ngoại tệ lên giá thì giá cả hàng hóa xuất khẩu
của quốc gia đó trên thị trường quốc tế trở nên rẻ
hơn.Một khi giá cả hàng hóa trở nên rẻ hơn, thì sức
cạnh tranh của hàng hóa trên thị trường quốc tế sẽ
được nâng cao, mức cầu mở rộng và khối lượng hàng
hóa xuất khấu sẽ gia tăng. Nền kinh tế thu được
nhiều ngoại tệ và cán cân thanh toán được cải
thiện.Và ngược lại.
Tuy nhiên, khi xem xét tác động của tỷ giá đến sự
thay đổi hoạt động thương mại quốc tế và cán cân
9

thanh toán cần lưu ý rằng hiệu ứng này không xảy ra
ngay mà phải trải qua một khoảng thời gian nhất
định.Hay nói cách khác, thì đồng tiền nội tệ mất giá
thì cán cân thanh toán không thể cải thiện ngay mà
còn phụ thuộc vào thời gian thích ứng đối với việc
thay đổi giá cả hàng hóa của người tiêu dùng trong
nước và nước ngoài.
-Tỷ giá hối đoái với lạm phát, tăng trưởng kinh tế và
việc làm.
Tỷ giá hối đoái có tác động rất lớn đến trạng thái
kinh tế trong nước: lạm phát, tăng trưởng kinh tế và
việc làm. Thật vậy, khi đồng nội tệ mất giá sẽ khuyến
khích gia tăng xuất khẩu, từ đó gây tác động lan
truyền thúc đẩy sản xuất trong nước phát triển và tạo
việc làm ổn địnhcho người lao động. Tuy nhiên,
đồng nội tệ mất giá sẽ làm cho giá cả hàng hóa tư
liệu sản xuất nhập khẩu tăng cao, từ đó giá thành sản
xuất trong nước cũng tăng. Điều này làm cho mặt
bằng giá cả trong nước tăng cao và sức ép trong nước
10
tăng cao và sức ép lạm phát cao trong nước trở nên
mạnh hơn.
Ngược lại, khi đồng nội tệ lên giá thì hàng hóa nhập
từ nước ngoài trở nên rẻ hơn, từ đó làm cho lạm phát
trong nước giảm xuống vì những hàng hóa đó đều
được tính vào trong chỉ số giá cả trong nước. Thế
nhưng, đồng nội tệ lên giá sẽ hạn chế hoạt động xuất
khẩu, làm thu hẹp sản xuất trong nước và thất nghiệp
gia tăng.
1.4.Các phương pháp niêm yết tỷ giá.

1.4.1.Phân loại:
Vì có liên quan đến 2 đồng tiền nên khi niêm yết một
tỷ giá bao giờ cũng có 2 đồng tiền tham gia: một
đồng tiền đóng vai trò yết giá, đồng tiền còn lại đóng
vai trò định giá. Ví dụ: 1USD = 1,1 EURO
1GBP =2,5SGD.
Trong đó đồng thứ nhất (USD, GBP ) là đồng tiền
yết giá, có đặc điểm là một đơn vị cố định. Đồng tiền
thứ 2 (EURO, SDG) là đồng tiền định giá, có đặc
điểm là một lượng tiền biến đổi.
11
Xuất phát từ góc độ phạm vi quốc gia, có 2 phương
pháp niêm yết tỷ giá hối đoái: Phương pháp trực tiếp
và phương pháp gián tiếp
-Phương pháp trực tiếp: là phương pháp yết giá đồng
ngoại tệ bằng khối lượng đồng nội tệ. Thông qua
phương pháp này thì giá cả của một đơn vị ngoại tệ
được biểu hiện trực tiếp ra ngoài.
Ví dụ :1USD =15600VND
-Phương pháp gián tiếp: là phương pháp yết giá đồng
nội tệ bằng khối lượng đồng ngoại tệ. Thông qua
phương pháp này thì giá cả của một đơn vị ngoại tệ
chưa được biểu hiện trực tiếp ra ngoài.Để muốn biết
giá cả đó là bao nhiêu thì chúng ta cần phải tiến hành
thực hiện phép tính chuyển đổi.
Ví dụ :1VND =0,0000641 USD
Suy ra 1USD =1/0,0000641VND=15600VND.
Do vai trò nổi bật của đồng USD và tập quán trong
quá khứ nên ngày nay hầu hết trên các thị trường
ngoại hối đều sử dụng đồng USD và đồng Bảng Anh

làm đồng tiền yết giá trong các giao dịch ngoại tệ.
12
1.4.2.Tỷ giá chéo trong yết giá 2 chiều
Tỷ giá chéo là tỷ giá của 2 đồng tiền bất kỳ được xác
định thông qua một đồng tiền thứ 3( đồng tiền trung
gian).
Theo nghĩa hẹp, do đồng USD thường là đồng tiền
được yết giá với các đồng tiền quốc gia khác, nên tỷ
giá của 2 đồng tiền bất kỳ được xác định từ tỷ giá giũa
chúng với USD. Từ đó tỷ giá chéo được hiểu là tỷ giá
giữa 2 đồng bất kỳ được xác định thông qua
USD( USD luôn là đồng tiền trung gian).
Tỷ giá chéo là loại tỷ giá được tính từ 2 tỷ giá song
biên khác( Tỷ giá 2 đồng tiền khác nhau với cùng một
đồng tiền thứ 3). Ví dụ: nếu biết tỷ giá của DEM và
FRF so với USD, người ta có thể tính được tỷ giá
DEM/FRF.
Giá nghịch đảo dùng cho việc nghiên cứu để quyết
định giá mua bán trên thị trường cho 2 loại ngoại tệ.
Khi phải quyết định giá mua hoặc bán với một ngoại
tệ thứ 3, người ta phải chọn giữa một trong ba ngoại tệ
làm chuẩn để bắc cầu cho sự tính toán giá cả của hai
13
ngoại tệ còn lại. Trên thị trường hối đoái quốc tế,
thường chỉ thông báo tỷ giá giữa USD và các đồng
ngoại tệ khác( trừ Bảng Anh). Vì vậy khi cần xác định
tỷ giá giữa các đồng khác nhau, người ta tìm cách xác
định tỷ giá của 2 đồng yết giá gián tiếp. Cách làm đó
được gọi là phương pháp xác định tỷ giá chéo.
Đồng tiền đó có thể là đồng tiền bất kỳ nào, không

phải là một đồng tiền cố định nào. Muốn xác định tỷ
giá hối đoái của đồng tiền A so với đồng tiền B theo
phương pháp tính chéo, ta lấy tỷ giá giữa A so với C
nhân với tỷ giá giữa C so với
B: = ×. Cần chú ý xác định chiều giao dịch(mua
hoặc bán) của khách hàng để dùng tỷ giá mua hay tỷ
giá bán.
1.5.Các nhân tố tác động đến tỷ giá hối đoái.
1.5.1 Các nhân tố thuộc về dài hạn :
-Năng suất lao động : Năng suất lao động cao làm giá
hàng của một nước rẻ tương đối so với các nước
khác. Cầu hàng xuất nước đó cao lên kéo theo sự tăng
giá của đồng tiền nước đó. Về lâu dài, do năng suất
14
lao động của một nước cao hơn tương đối so với nước
khác, nên đồng tiền của nước đó tăng giá.
– Thuế quan và hạn mức nhập khẩu là những công cụ
kinh tế mà chính phủ dùng để điều tiết và hạn chế
nhập khẩu.Chính công cụ này nhiều hay ít đã tác động
và làm tăng giả cảcủa hàng ngoại nhập,làm giảm
tương đối nhu cầu với hàng nhập khẩu, góp phần bảo
hộ và khuyến khích tiêu dùng hàng sản xuất trong
nước.Những công cụ mà nhà nước dùng để hạn chế
nhập khẩu sẽ ảnh hưởng và làm cho tỷ giá hối đoái
của đồng nội tệ có xu hướng giảm về lâu dài.
– Ưa thích hàng nội so với hàng ngoại. Nếu sự ham
thích của người nước ngoài về mặt hàng trong nước
tăng lên thì cầu về hàng nội sẽ tăng lên làm đồng nội
tệ tăng giá,bởi hàng nội địa vẫn bán được nhiều ngay
cả với giá cao hơn của đồng nội tệ.Cầu đối với hàng

xuất của một nước tăng lên làm cho đồng tiền nước đó
giảm giá.
-Yếu tố tâm lý cũng ảnh hưởng đến tỷ giá : Phần lớn
các nước đang phát triển đều phải đối mặt với tình
15
trạng “Đôla hoá” trong nền kinh tế.Đó là sự mất niềm
tin vào đồng bản tệ, người dân và các tổ chức kinh tế
găm giữ đôla và chỉ tín nhiệm đồng tiền này trong
thanh toán trao đổi. Do vậy cầu USD rất lớn và giá
các đồng bản tệ xuống thấp các nước luôn trong tình
trạng căng thẳng về dự trữ ngoại hối đảm bảo khả
năng thanh toán nợ đến hạn .
-Tỷ lệ lạm phát: Nếu tỷ lệ lạm phát nước A cao hơn tỷ
lệ lạm phát nước B,nước A cần nhiều tiền hơn để đổi
lấy một lượng tiền nhất định của nước B.
-Giá đồng tiền nước A giảm xuống .
-Cán cân thương mại: Nó liên quan đến hoạt động
xuất nhập khẩu .Xuất khẩu lớn tỷ giá lên giá
1.5.2. Các nhân tố thuộc về ngắn hạn
-Lãi suất : Lãi suất là một biến số kinh tế tổng hợp tác
động đến nhiều chỉ tiêu khác nhau trong đó tỷ giá và
lãi suất có mối quan hệ hết sức chặt chẽ với nhau.
Trong một nước nếu lãi suất nội tệ tăng trong khi lãi
suất thế giới ổn định sẽ làm cho các luồng vốn quốc tế
16
đổ vào nhiều vì mức lãi suất quá hấp dẫn. Do vậy cầu
tiền nước này tăng lên và tỷ giá tăng theo .
-Dự trữ, phương tiện thanh toán, đầu cơ: tất cả đều có
thể làm dịch chuyển đường cung và cầu tiền tệ. Đầu
cơ có thể gây ra những thay đổi lớn về tiền, đặc biệt

trong điều kiện thông tin liên lạc hiện đại và công
nghệ máy tính hiện đại có thể trao đổi hàng tỷ USD
giá trị tiền tệ mỗi ngày.
-Cán cân thanh toán: Cán cân thanh toán quốc tế phản
ánh mức cung- cầu về ngoại tệ trên thị trường ,do đó
nó có ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ giá hối đoái. Bội thu
cán cân thanh toán sẽ làm cho tỷ giá giảm và bội chi
cán cân thanh toán sẽ làm cho tỷ giá tăng.
17
CHƯƠNG 2
Chính sách tỷ giá hối đoái
2.1.Tổng quát chung về chính sách tỷ giá hối đoái
2.1.1. Khái niệm chính sách tỷ giá hối đoái:
Mỗi một nước trên thế khi bắt đầu mối quan hệ
kinh tế và thương mại hoặc các mối quan hệ khác với
một quốc gia nào đó đều phải thiết lập mối quan hệ
với đồng tiền của nước mình với đồng tiền của nước
đó. Từ đó hình thành nên chính sách tỷ giá hối đoái.
Chính sách TGHĐ là một hệ thống các công cụ
dùng để tác động tới cung cầu ngoại tệ trên thị
trường từ đó giúp điều chỉnh tỷ giá hối đoái nhằm đạt
tới những mục tiêu cần thiết
. Về cơ bản, chính sách tỷ
giá hối đoái tập trung chú trọng vào hai vấn đề lớn:
vấn đề lựa chọn chế độ tỷ giá hối đoái và vấn đề điều
chỉnh tỷ giá hối đoái.
2.1.2. Mục tiêu, nội dung của chính sách tỷ giá hối
đoái.
Chính sách tỷ giá hối đoái là một bộ phận hữu cơ và
quan trọng của chính sách tiền tệ và mở rộng hơn nữa

18
là chính sách tài chính quốc gia. Việc định hướng điều
chỉnh của chính sách tỷ giá có ảnh hưởng đến các khía
cạnh kinh tế vĩ mô khác như: lạm phát, nợ nước ngoài,
công ăn việc làm…Do đó hệ thống mục tiêu và nội
dung của chính sách tỷ giá phải xuất phát từ định
hướng phù hợp với mục tiêu và nội dung cơ bản của
chính sách tiền tệ ở từng giai đoạn. Nhưng tựu chung
thì chính sách tỷ giá hối đoái thường có mối quan hệ
chặt chẽ với các chính sách kinh tế, tài chính, tiền tệ
trong các nhóm chính sách sau:
+Ổn định dựa trên mối tương quan cung và cầu ngoại
tệ trên thị trường để khuyến khích xuất khẩu, kiểm
soát nhập khẩu, tạo điều kiện phát triển, ổn định và
tham gia vào quá trình quốc tế hóa nền kinh tế.
+Ổn định cũng đồng nghĩa với sự ổn định tiền tệ. Do
đó nó tạo ra một sự ổn định về tâm lý và lợi ích của
các nhà đầu tư. Khi một người kinh doanh xuất nhập
khẩu họ luôn luôn phải tính toán trướclợi tức mà họ có
thể nhận được sau một quá trình kinh doanh và điều
đó có thể thực hiện được nếu sự biến động tỷ giá hối
19
đoái có lợi cho họ.Song một nền kinh tế vừa có xuất
khẩu vừa có nhập khẩu, sự biến động tỷ giá có lợi cho
người nhập khẩu sẽ có hại cho người xuất khẩu và
ngược lại. Vì vậy Nhà nước phải ổn định tỷ giá để
đảm bảo quyền lơi cho cả hai phía.
+Từng bước ổn định và nâng cao uy tín đồng tiền của
quốc gia mình để khuyến khích các nhà đầu tư trong
và ngoài nước đầu tư và phát triển sản xuất kinh

doanh.
+Phối hợp chặt chẽ với chính sách quản lý ngoại hối
để thực hiện tốt các mục tiêu kinh tế vĩ mô của đất
nước, cải thiện cán cân thanh toán quốc tế và tăng dự
trữ ngoại tệ, hướng tới phát triển kinh tế bền vững. Tỷ
gắn kết với các chính sách xã hội. Tỷ giá hối đoái ổn
định sẽ góp phần làm cho người dân yên tâm làm ăn,
doanh nghiệp không gặp nguy cơ phá sản, không gây
ra thất nghiêp đối với người lao động và cuối cùng
không gây ra biến động xã hội.
Tóm lại gắn kết chặt chẽ với mọi mặt của đời sống
kinh tế xã hội ,một biến động của tỷ giá sẽ tác động
20
trực tiếp hoặc gián tiếp đến các chính sách kinh tế xã
hội khác nhau. Do vậy, khi xem xét chính sách tỷ giá
phải thận trọng và xem xét tổng thể các mối quan hệ
qua lại, những mặt tích cực và tiêu cực có thể mang lại
cho đời sống kinh tế xã hội, không thể xem xét một
cách tách biệt và một chiều.
2.2.Các chế độ Tỷ giá hối đoái
2.2.1.Chế độ tỷ giá hối đoái cố định
a.Chế độ đồng giá vàng (1880 – 1932):
Sau một quá trình phát triển lâu dài, tiền thống nhất
từ các dạng sơ khai thành hai loại: vàng và bạc sau
đó cố định ở vàng. Chế độ bản vị vàng là chế độ ở
đó, vàng đóng vai trò là vật ngang giá chung, chỉ có
tiền đúc bằng vàng hoặc dấu hiệu của nó mới có thể
đổi lấy nó. Theo đó, đồng tiền của các nước được đổi
trực tiếp ra vàng, tỷ giá hối đoái được hình thành trên
cơ sở so sánh hàm lượng vàng của các đồng tiền, sự

so sánh đó được gọi là ngang giá vàng (gold parity).
21
Ví dụ: 1 GBP = 5 USD có nghĩa là: 1GBP có chứa
“một hàm lượng vàng” tương đương với 5 lần hàm
lượng vàng của 1 USD. Nói cách khác, ngang giá
vàng của GBP so với USD là: GBP/USD = 5.
Trong chế độ bản vị vàng, khi việc đúc tiền vàng ,
đổi tiền ra vàng và xuất nhập khẩu vàng được thực
hiện tự do thì tỷ giá hối đoái tách khỏi ngang giá
vàng là rất ít vì nó bị giới hạn bởi các điểm vàng.
Thực hiện xuất nhập khẩu vàng sẽ quay quanh “điểm
vàng”. Giới hạn lên xuống của tỷ giá hối đoái là
ngang giá vàng cộng (hoặc trừ) chi phí vận chuyển
vàng giữa các nước hữu quan. Điểm cao nhất của tỷ
giá hối đoái gọi là “điểm xuất vàng” vì vượt quá giới
hạn này, vàng bắt đầu “chảy ra khỏi nước”. Điểm
thấp nhất của tỷ giá hối đoái là “điểm nhập vàng” vì
xuống dưới giới hạn này, vàng bắt đầu “chảy vào
trong nước”.
Nhờ có đặc điểm trên, chế độ bản vị vàng có tính ổn
định cao, tiền tệ không bị mất giá, tỷ giá ít biến động,
cán cân thương mại tự động cân bằng. Chế độ này có
22
khả năng tự điều tiết khối lượng tiền tệ trong lưu
thông mà không cần đến sự can thiệp của Nhà nước,
do đó nó có tác động tích cực đối với nền kinh tế tư
bản chủ nghĩa trong giai đoạn đầu phát triển. Đây
cũng là thời kỳ phát triển rực rỡ của thương mại quốc
tế.
Tuy nhiên chế độ bản vị vàng tồn tại không lâu. Năm

1914 bắt đầu sụp đổ, và đến cuộc khủng hoảng kinh
tế thế giới năm 1929 – 1933 đã đánh dấu sự sụp đổ
hoàn toàn của chế độ bản vị vàng dưới mọi hình
thức và điều đó cũng có nghĩa là đánh dấu sự kết
thúc của thời kỳ tỷ giá hối đoái ổn định và sức mua
của đồng tiền được giữ vững.
b.Chế độ tỷ giá cố định Bretton Woods (1946 –

1971)
Nhằm ổn định lại sự phát triển thương mại quốc tế và
thiết lập một trật tự thế giới mới sau thế chiến thứ
hai, Mỹ, Anh và 42 nước đồng minh đã họp hội nghị
tại Bretton Woods (Mỹ) tháng 7/1944 để bàn bạc xây
dựng hệ thống tiền tệ và thanh toán chung. Hội nghị
được đánh giá là hội nghị thành công nhất thế kỷ. Tại
23
đây 56 nước ký tên hiệp định chấp nhận thành lập
Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (WB)
và một chế độ tỷ giá hối đoái mới. Theo chế độ này,
các nước cam kết duy trì giá trị đồng tiền của mình
theo đồng USD hoặc theo nội dung vàng trong phạm
vi biến động không quá ( 1% tỷ giá đăng ký chính
thức tại quỹ. Nếu các nước tự thay đổi tỷ giá mà
không được sự đồng ý của IMF thì sẽ bị phạt cấm
vận. NHTW các nước phải can thiệp vào thị trường
tiền tệ nước mình để giữ cho tỷ giá nước mình không
thay đổi bằng cách mua bán đồng USD. Điều này
cũng có nghĩa là các nước phải cùng nhau bảo vệ giá
trị cho đồng USD. Đổi lại, Mỹ cam kết ổn định giá
vàng ở mức 35USD/ounce vàng ( biến động giá cả

không quá 24 cent/ounce). USD là đồng tiền chủ chốt
số 1 với tiêu chuẩn giá cả 1USD = 0,88714 gram
vàng.
Trong thời kỳ đầu cứ 1USD giấy phát hành ra đã có
từ 4 đến 8 USD vàng bảo đảm. Lượng vàng đảm bảo
đồ sộ như vậy nên cả thế giới tư bản chỉ lo có vàng
24
để đổi lấy USD mà mua hàng Mỹ chứ không quan
tâm đến việc USD có đổi lấy vàng được không.
Chính vì vậy, các nước có xu hướng chuyển đổi từ
dự trữ vàng sang dự trữ USD để tiết kiệm chi phí.
USD đã trở thành tài sản dự trữ quốc tế của các nước
vì Mỹ cam kết với các NHTW rằng sẽ chuyển đổi
không hạn chế USD ra vàng. Các nước ngày càng mở
rộng thương mại với Mỹ, gia tăng dự trữ USD của
họ, khiến cho sức hút USD ra ngoài ngày càng tăng.
Trong 25 năm độc quyền phát hành tiền tệ, Mỹ đã lợi
dụng đồng USD để thu hút của cải các nơi trên thế
giới về tay mình. Hàng trăm tỷ USD được thả lang
thang đi khắp các nước mà không có gì bảo đảm, gây
ra lạm phát USD. Chế độ Bretton Woods ngày càng
bộc lộ những hạn chế mà bản thân nó không tự khắc
phục được:
– Dự trữ không tương xứng do quy mô thương mại
quốc tế ngày càng tăng gắn liền với những dòng vận
động tiền tệ lớn
25
đoái tương thích với nền kinh tế tài chính Nước Ta. Đề tài của emgồm có 3 chương : Chương 1 : Lí luận chung về tỷ giá hối đoáiChương 2 : Chính sách tỷ giá hối đoái. Chương 3 : Tình hình tỷ giá hối đoái với nềnkinh tế Nước Ta. Do những hạn chế về trình độ, kinh nghiệm tay nghề cũngnhư thời hạn và việc sưu tầm tài liệu nên không tránhđược nhiều thiếu sót. Em rất mong nhận được những ýkiến góp phần quý báu của những thầy cô giáo và cácbạn. Hoàn thành đề án này xin được cho phép em được bàytỏ lòng biết ơn chân thành tới thầy giáo Võ VănVang, đã tận tình chỉ bảo hướng dẫn em trong suốtquá trình triển khai xong đề án này. CHƯƠNG 1L í luận chung về Tỷ giá hối đoái1. 1. Khái niệm : Hầu hết mỗi vương quốc hay một nhóm những quốcgia link đều có những đồng xu tiền riêng củamình. Mỹ có Dollar ( USD ), Nhật Bản có Yên ( JPY ), Nước Ta có tiền đồng ( VND ), Liên minh Châu Âu ( EU ) có đồng xu tiền chung Euro ( EUR ), … Do mỗi đồngtiền chịu tác động ảnh hưởng của nhiều tác nhân khác nhau, vìthế trên thị trường cần phải có pháp luật tỷ suất để làmcơ sở quy đổi giữa 2 đồng xu tiền, tỷ suất này được gọilà tỷ giá hối đoáiCó rất nhiều nhà kinh tế tài chính đưa ra những khái niệm khácnhau về tỷ giá hối đoái. Ví dụ như : Samuelson – nhàkinh tế học người Mỹ cho rằng : Tỷ giá hối đoái là tỷgiá để đổi tiền của một nước lấy tiền của một nướckhác. Crishtopher Pass và Brian Lowers trongDistionary of Economics cho rằng : Tỷ giá hối đoái làgiá của một lọai tiền tệ được bộc lộ qua giá củamột loại tiền tệ khác. Các khái niệm trên đều phản ánh một số ít khía cạnhkhác nhau của Tỷ giá hối đoái, nhưng tổng quátchung hoàn toàn có thể định nghĩa : Tỷ giá hối đoái là giá thành củađơn vị tiền tệ nước này biểu lộ bằng số lượng đơn vịtiền tệ nước khác. Ví dụ : 1USD = 18.650 VND, 1EUR = 1,3403 USD, 1USD = 93,07 JPY1. 2. Phân loại-Căn cứ vào nhiệm vụ kinh doanh thương mại ngoai hối, tỷ giáhối đoái được chia ra thành tỷ giá mua vào và tỷ giábán ra. Đây là những loại tỷ giá được niêm yết tạicác ngân hàng nhà nước thương mại. Các loại tỷ giá này đượcdùng để mua và bán ngoại tệ giữa những ngân hàng nhà nước vàkhách hàng. Tỷ giá mua vào khi nào cũng thấp hơntỷ giá bán ra, phần chênh lệch đó là lợ nhuận kinhdoanh ngoại hối của ngân hàng nhà nước. – Căn cứ vào phương diện thanh toán giao dịch quốc tế, Tỷ giáhối đoái được chia ra thành tỷ giá tiền mặt và tỷ giáchuyển khoản. Tỷ giá tiền mặt là loại tỷ giá vận dụng cho những ngoạitệ tiền mặt, séc, thẻ tín dụng thanh toán. Tỷ giá giao dịch chuyển tiền ápdụng cho những trường hợp thanh toán giao dịch giao dịch thanh toán quangân hàng. Loại tỷ giá này thường thấp hơn tỷ giátiền mặt. – Căn cứ vào thời gian mua và bán ngoại hối, Tỷ giá hốiđoái được chia ra thành : + Tỷ giá Open và tỷ giá đóng cửa : trong giao dịchngoại hối, thường thì những ngân hàng nhà nước không thôngbáo toàn bộ tỷ giá của những hợp đồng ký trong ngày, màchỉ công bố tỷ giá Open vận dụng cho những hợp đồngđầu tiên và tỷ giá đóng cửa vận dụng cho những hợpđồng thanh toán giao dịch lúc cuối ngày. + Tỷ giá giao ngay và tỷ giá kỳ hạn : Tỷ giá giaongay là tỷ giá vận dụng khi bán ngoại hối thì nhậnđược thanh toán giao dịch tiền ngay hoặc tối đa sau đó 2 ngày. Tỷ giá kỳ hạn là tỷ giá được vận dụng khi bánngoại hối ngày ngày hôm nay nhưng sau đó từ 3 ngày trởlên mới giao dịch thanh toán. – Căn cứ vào chính sách quản trị tỷ giá, Tỷ giá hối đoáiđược chia ra thành tỷ giá cố định và thắt chặt và tỷ giá thả nổi. Tỷ giá cố định và thắt chặt là tỷ giá do ngân hàng nhà nước trung ươngcông bố và không đổi khác trong thời hạn dài. Tỷ giáthả nổi là tỷ giá dược hình thành từ quan hệ cung cầungoại hối. Tỷ giá này dịch chuyển tiếp tục tùytheo tình cung và cầu ngoại tệ trên thị trường ngoại hối. – Căn cứ vào mối quan hệ tỷ giá với chỉ số lạm phát kinh tế, tỷ giá hối đoái được chia ra thành tỷ giá danh nghĩavà tỷ giá thực. Tỷ giá danh nghĩa là tỷ giá thanh toán giao dịch mua và bán giữacác đồng xu tiền trên thị trường ngoại hối. Tỷ giá thực làtỷ giá phản ánh mối đối sánh tương quan về nhu cầu mua sắm giữa 2 đồng xu tiền. 1.3. Vai tròTrong nền kinh tế tài chính mở, nguyên do tại sao hầu hết những nướcđều chăm sóc đến tỷ giá hối đoái là vì tỷ giá có ảnhhưởng rất lớn so với hoạt động giải trí thương mại quốc tế, trạng thái cán cân thanh toán giao dịch, vận tốc tăng trưởng kinhtế, việc làm và lạm phát kinh tế. – Tỷ giá hối đoái và hoạt động giải trí thương mại thươngmại quốc tế. Là một pham trù kinh tế tài chính tương quan đến việc tính toánvà so sánh giá trị giữa 2 đồng xu tiền, vì vậy một sựbiến động của tỷ giá hối đoái sẽ làm biến hóa sứcmua của 2 đồng xu tiền và do vậy làm cho giá thành hànghóa xuất nhập khẩu của 2 vương quốc trong quan hệ tỷgiá trên thị trường quốc tế cũng biến hóa, từ đó ảnhhưởng đến quy mô thương mại quốc tế. Ví dụ khi đồng xu tiền nội tệ mất giá, đồng nghĩa tương quan làđồng ngoại tệ lên giá thì Chi tiêu sản phẩm & hàng hóa xuất khẩucủa vương quốc đó trên thị trường quốc tế trở nên rẻhơn. Một khi giá thành sản phẩm & hàng hóa trở nên rẻ hơn, thì sứccạnh tranh của sản phẩm & hàng hóa trên thị trường quốc tế sẽđược nâng cao, mức cầu lan rộng ra và khối lượng hànghóa xuất khấu sẽ ngày càng tăng. Nền kinh tế tài chính thu đượcnhiều ngoại tệ và cán cân giao dịch thanh toán được cảithiện. Và ngược lại. Tuy nhiên, khi xem xét tác động ảnh hưởng của tỷ giá đến sựthay đổi hoạt động giải trí thương mại quốc tế và cán cânthanh toán cần quan tâm rằng hiệu ứng này không xảy rangay mà phải trải qua một khoảng chừng thời hạn nhấtđịnh. Hay nói cách khác, thì đồng xu tiền nội tệ mất giáthì cán cân giao dịch thanh toán không hề cải tổ ngay màcòn nhờ vào vào thời hạn thích ứng đối với việcthay đổi Chi tiêu sản phẩm & hàng hóa của người tiêu dùng trongnước và quốc tế. – Tỷ giá hối đoái với lạm phát kinh tế, tăng trưởng kinh tế tài chính vàviệc làm. Tỷ giá hối đoái có ảnh hưởng tác động rất lớn đến trạng tháikinh tế trong nước : lạm phát kinh tế, tăng trưởng kinh tế tài chính vàviệc làm. Thật vậy, khi đồng nội tệ mất giá sẽ khuyếnkhích ngày càng tăng xuất khẩu, từ đó gây tác động ảnh hưởng lantruyền thôi thúc sản xuất trong nước tăng trưởng và tạoviệc làm ổn địnhcho người lao động. Tuy nhiên, đồng nội tệ mất giá sẽ làm cho Ngân sách chi tiêu hàng hóa tưliệu sản xuất nhập khẩu tăng cao, từ đó giá tiền sảnxuất trong nước cũng tăng. Điều này làm cho mặtbằng Chi tiêu trong nước tăng cao và sức ép trong nước10tăng cao và sức ép lạm phát kinh tế cao trong nước trở nênmạnh hơn. Ngược lại, khi đồng nội tệ lên giá thì sản phẩm & hàng hóa nhậptừ quốc tế trở nên rẻ hơn, từ đó làm cho lạm pháttrong nước giảm xuống vì những sản phẩm & hàng hóa đó đềuđược tính vào trong chỉ số Chi tiêu trong nước. Thếnhưng, đồng nội tệ lên giá sẽ hạn chế hoạt động giải trí xuấtkhẩu, làm thu hẹp sản xuất trong nước và thất nghiệpgia tăng. 1.4. Các chiêu thức niêm yết tỷ giá. 1.4.1. Phân loại : Vì có tương quan đến 2 đồng xu tiền nên khi niêm yết mộttỷ giá khi nào cũng có 2 đồng xu tiền tham gia : mộtđồng tiền đóng vai trò yết giá, đồng xu tiền còn lại đóngvai trò định giá. Ví dụ : 1USD = 1,1 EURO1GBP = 2,5 SGD.Trong đó đồng thứ nhất ( USD, GBP ) là đồng tiềnyết giá, có đặc thù là một đơn vị chức năng cố định và thắt chặt. Đồng tiềnthứ 2 ( EURO, SDG ) là đồng tiền định giá, có đặcđiểm là một lượng tiền đổi khác. 11X uất phát từ góc nhìn khoanh vùng phạm vi vương quốc, có 2 phươngpháp niêm yết tỷ giá hối đoái : Phương pháp trực tiếpvà giải pháp gián tiếp-Phương pháp trực tiếp : là giải pháp yết giá đồngngoại tệ bằng khối lượng đồng nội tệ. Thông quaphương pháp này thì Ngân sách chi tiêu của một đơn vị chức năng ngoại tệđược bộc lộ trực tiếp ra ngoài. Ví dụ : 1USD = 15600VND – Phương pháp gián tiếp : là chiêu thức yết giá đồngnội tệ bằng khối lượng đồng ngoại tệ. Thông quaphương pháp này thì Chi tiêu của một đơn vị chức năng ngoại tệchưa được biểu lộ trực tiếp ra ngoài. Để muốn biếtgiá cả đó là bao nhiêu thì tất cả chúng ta cần phải tiến hànhthực hiện phép tính quy đổi. Ví dụ : 1VND = 0,0000641 USDSuy ra 1USD = 1/0, 0000641VND = 15600VND. Do vai trò điển hình nổi bật của đồng USD và tập quán trongquá khứ nên ngày này hầu hết trên những thị trườngngoại hối đều sử dụng đồng USD và đồng Bảng Anhlàm đồng xu tiền yết giá trong những thanh toán giao dịch ngoại tệ. 121.4.2. Tỷ giá chéo trong yết giá 2 chiềuTỷ giá chéo là tỷ giá của 2 đồng xu tiền bất kể được xácđịnh trải qua một đồng xu tiền thứ 3 ( đồng xu tiền trunggian ). Theo nghĩa hẹp, do đồng USD thường là đồng tiềnđược yết giá với những đồng xu tiền vương quốc khác, nên tỷgiá của 2 đồng xu tiền bất kể được xác lập từ tỷ giá giũachúng với USD. Từ đó tỷ giá chéo được hiểu là tỷ giágiữa 2 đồng bất kể được xác lập thông quaUSD ( USD luôn là đồng xu tiền trung gian ). Tỷ giá chéo là loại tỷ giá được tính từ 2 tỷ giá songbiên khác ( Tỷ giá 2 đồng xu tiền khác nhau với cùng mộtđồng tiền thứ 3 ). Ví dụ : nếu biết tỷ giá của DEM vàFRF so với USD, người ta hoàn toàn có thể tính được tỷ giáDEM / FRF.Giá nghịch đảo dùng cho việc điều tra và nghiên cứu để quyếtđịnh giá mua và bán trên thị trường cho 2 loại ngoại tệ. Khi phải quyết định hành động giá mua hoặc bán với một ngoạitệ thứ 3, người ta phải chọn giữa một trong ba ngoại tệlàm chuẩn để bắc cầu cho sự giám sát Ngân sách chi tiêu của hai13ngoại tệ còn lại. Trên thị trường hối đoái quốc tế, thường chỉ thông tin tỷ giá giữa USD và những đồngngoại tệ khác ( trừ Bảng Anh ). Vì vậy khi cần xác địnhtỷ giá giữa những đồng khác nhau, người ta tìm cách xácđịnh tỷ giá của 2 đồng yết giá gián tiếp. Cách làm đóđược gọi là chiêu thức xác lập tỷ giá chéo. Đồng tiền đó hoàn toàn có thể là đồng xu tiền bất kể nào, khôngphải là một đồng tiền cố định và thắt chặt nào. Muốn xác lập tỷgiá hối đoái của đồng xu tiền A so với đồng xu tiền B theophương pháp tính chéo, ta lấy tỷ giá giữa A so với Cnhân với tỷ giá giữa C so vớiB : = ×. Cần chú ý quan tâm xác lập chiều thanh toán giao dịch ( muahoặc bán ) của người mua để dùng tỷ giá mua hay tỷgiá bán. 1.5. Các tác nhân tác động ảnh hưởng đến tỷ giá hối đoái. 1.5.1 Các tác nhân thuộc về dài hạn : – Năng suất lao động : Năng suất lao động cao làm giáhàng của một nước rẻ tương đối so với những nướckhác. Cầu hàng xuất nước đó cao lên kéo theo sự tănggiá của đồng tiền nước đó. Về lâu bền hơn, do năng suất14lao động của một nước cao hơn tương đối so với nướckhác, nên đồng tiền của nước đó tăng giá. – Thuế quan và hạn mức nhập khẩu là những công cụkinh tế mà cơ quan chính phủ dùng để điều tiết và hạn chếnhập khẩu. Chính công cụ này nhiều hay ít đã tác độngvà làm tăng giả cảcủa hàng ngoại nhập, làm giảmtương đối nhu yếu với hàng nhập khẩu, góp thêm phần bảohộ và khuyến khích tiêu dùng hàng sản xuất trongnước. Những công cụ mà nhà nước dùng để hạn chếnhập khẩu sẽ tác động ảnh hưởng và làm cho tỷ giá hối đoáicủa đồng nội tệ có khuynh hướng giảm về lâu dài hơn. – Ưa thích hàng nội so với hàng ngoại. Nếu sự hamthích của người quốc tế về loại sản phẩm trong nướctăng lên thì cầu về hàng nội sẽ tăng lên làm đồng nộitệ tăng giá, bởi hàng trong nước vẫn bán được nhiều ngaycả với giá cao hơn của đồng nội tệ. Cầu so với hàngxuất của một nước tăng lên làm cho đồng tiền nước đógiảm giá. – Yếu tố tâm ý cũng tác động ảnh hưởng đến tỷ giá : Phần lớncác nước đang tăng trưởng đều phải đương đầu với tình15trạng “ Đôla hoá ” trong nền kinh tế tài chính. Đó là sự mất niềmtin vào đồng bản tệ, người dân và những tổ chức triển khai kinh tếgăm giữ đôla và chỉ tin tưởng đồng xu tiền này trongthanh toán trao đổi. Do vậy cầu USD rất lớn và giácác đồng bản tệ xuống thấp những nước luôn trong tìnhtrạng căng thẳng mệt mỏi về dự trữ ngoại hối bảo vệ khảnăng thanh toán giao dịch nợ đến hạn. – Tỷ lệ lạm phát kinh tế : Nếu tỷ suất lạm phát kinh tế nước A cao hơn tỷlệ lạm phát kinh tế nước B, nước A cần nhiều tiền hơn để đổilấy một lượng tiền nhất định của nước B. – Giá đồng tiền nước A giảm xuống. – Cán cân thương mại : Nó tương quan đến hoạt độngxuất nhập khẩu. Xuất khẩu lớn tỷ giá lên giá1. 5.2. Các tác nhân thuộc về ngắn hạn-Lãi suất : Lãi suất là một biến số kinh tế tài chính tổng hợp tácđộng đến nhiều chỉ tiêu khác nhau trong đó tỷ giá vàlãi suất có mối quan hệ rất là ngặt nghèo với nhau. Trong một nước nếu lãi suất vay nội tệ tăng trong khi lãisuất quốc tế không thay đổi sẽ làm cho những luồng vốn quốc tế16đổ vào nhiều vì mức lãi suất vay quá mê hoặc. Do vậy cầutiền nước này tăng lên và tỷ giá tăng theo. – Dự trữ, phương tiện đi lại thanh toán giao dịch, đầu tư mạnh : toàn bộ đều cóthể làm di dời đường cung và cầu tiền tệ. Đầucơ hoàn toàn có thể gây ra những đổi khác lớn về tiền, đặc biệttrong điều kiện kèm theo thông tin liên lạc tân tiến và côngnghệ máy tính tân tiến hoàn toàn có thể trao đổi hàng tỷ USDgiá trị tiền tệ mỗi ngày. – Cán cân giao dịch thanh toán : Cán cân thanh toán giao dịch quốc tế phảnánh mức cung – cầu về ngoại tệ trên thị trường, do đónó có tác động ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ giá hối đoái. Bội thucán cân giao dịch thanh toán sẽ làm cho tỷ giá giảm và bội chicán cân thanh toán giao dịch sẽ làm cho tỷ giá tăng. 17CH ƯƠNG 2C hính sách tỷ giá hối đoái2. 1. Tổng quát chung về chủ trương tỷ giá hối đoái2. 1.1. Khái niệm chủ trương tỷ giá hối đoái : Mỗi một nước trên thế khi mở màn mối quan hệkinh tế và thương mại hoặc những mối quan hệ khác vớimột vương quốc nào đó đều phải thiết lập mối quan hệvới đồng tiền của nước mình với đồng tiền của nướcđó. Từ đó hình thành nên chủ trương tỷ giá hối đoái. Chính sách TGHĐ là một mạng lưới hệ thống những công cụdùng để tác động ảnh hưởng tới cung và cầu ngoại tệ trên thịtrường từ đó giúp kiểm soát và điều chỉnh tỷ giá hối đoái nhằm mục đích đạttới những tiềm năng thiết yếu. Về cơ bản, chủ trương tỷgiá hối đoái tập trung chuyên sâu chú trọng vào hai yếu tố lớn : yếu tố lựa chọn chính sách tỷ giá hối đoái và yếu tố điềuchỉnh tỷ giá hối đoái. 2.1.2. Mục tiêu, nội dung của chủ trương tỷ giá hốiđoái. Chính sách tỷ giá hối đoái là một bộ phận hữu cơ vàquan trọng của chủ trương tiền tệ và lan rộng ra hơn nữa18là chủ trương kinh tế tài chính vương quốc. Việc khuynh hướng điềuchỉnh của chủ trương tỷ giá có ảnh hưởng tác động đến những khíacạnh kinh tế tài chính vĩ mô khác như : lạm phát kinh tế, nợ quốc tế, công ăn việc làm … Do đó mạng lưới hệ thống tiềm năng và nộidung của chủ trương tỷ giá phải xuất phát từ địnhhướng tương thích với tiềm năng và nội dung cơ bản củachính sách tiền tệ ở từng tiến trình. Nhưng tựu chungthì chủ trương tỷ giá hối đoái thường có mối quan hệchặt chẽ với những chủ trương kinh tế tài chính, kinh tế tài chính, tiền tệtrong những nhóm chủ trương sau : + Ổn định dựa trên mối đối sánh tương quan cung và cầu ngoạitệ trên thị trường để khuyến khích xuất khẩu, kiểmsoát nhập khẩu, tạo điều kiện kèm theo tăng trưởng, không thay đổi vàtham gia vào quy trình quốc tế hóa nền kinh tế tài chính. + Ổn định cũng đồng nghĩa tương quan với sự không thay đổi tiền tệ. Dođó nó tạo ra một sự không thay đổi về tâm ý và quyền lợi củacác nhà đầu tư. Khi một người kinh doanh thương mại xuất nhậpkhẩu họ luôn luôn phải đo lường và thống kê trướclợi tức mà họ cóthể nhận được sau một quy trình kinh doanh thương mại và điềuđó hoàn toàn có thể triển khai được nếu sự dịch chuyển tỷ giá hối19đoái có lợi cho họ. Song một nền kinh tế tài chính vừa có xuấtkhẩu vừa có nhập khẩu, sự dịch chuyển tỷ giá có lợi chongười nhập khẩu sẽ có hại cho người xuất khẩu vàngược lại. Vì vậy Nhà nước phải không thay đổi tỷ giá đểđảm bảo quyền lơi cho cả hai phía. + Từng bước không thay đổi và nâng cao uy tín đồng xu tiền củaquốc gia mình để khuyến khích những nhà đầu tư trongvà ngoài nước góp vốn đầu tư và tăng trưởng sản xuất kinhdoanh. + Phối hợp ngặt nghèo với chủ trương quản trị ngoại hốiđể triển khai tốt những tiềm năng kinh tế tài chính vĩ mô của đấtnước, cải tổ cán cân giao dịch thanh toán quốc tế và tăng dựtrữ ngoại tệ, hướng tới tăng trưởng kinh tế tài chính bền vững và kiên cố. Tỷgắn kết với những chính sách xã hội. Tỷ giá hối đoái ổnđịnh sẽ góp thêm phần làm cho người dân yên tâm làm ăn, doanh nghiệp không gặp rủi ro tiềm ẩn phá sản, không gâyra thất nghiêp so với người lao động và cuối cùngkhông gây ra dịch chuyển xã hội. Tóm lại kết nối ngặt nghèo với mọi mặt của đời sốngkinh tế xã hội, một dịch chuyển của tỷ giá sẽ tác động20trực tiếp hoặc gián tiếp đến những chủ trương kinh tế tài chính xãhội khác nhau. Do vậy, khi xem xét chủ trương tỷ giáphải thận trọng và xem xét tổng thể và toàn diện những mối quan hệqua lại, những mặt tích cực và xấu đi hoàn toàn có thể mang lạicho đời sống kinh tế tài chính xã hội, không hề xem xét mộtcách tách biệt và một chiều. 2.2. Các chính sách Tỷ giá hối đoái2. 2.1. Chế độ tỷ giá hối đoái cố địnha. Chế độ đồng giá vàng ( 1880 – 1932 ) : Sau một quy trình tăng trưởng vĩnh viễn, tiền thống nhấttừ những dạng sơ khai thành hai loại : vàng và bạc sauđó cố định và thắt chặt ở vàng. Chế độ bản vị vàng là chính sách ởđó, vàng đóng vai trò là vật ngang giá chung, chỉ cótiền đúc bằng vàng hoặc tín hiệu của nó mới có thểđổi lấy nó. Theo đó, đồng tiền của những nước được đổitrực tiếp ra vàng, tỷ giá hối đoái được hình thành trêncơ sở so sánh hàm lượng vàng của những đồng xu tiền, sựso sánh đó được gọi là ngang giá vàng ( gold parity ). 21V í dụ : 1 GBP = 5 USD có nghĩa là : 1GBP có chứa ” một hàm lượng vàng ” tương tự với 5 lần hàmlượng vàng của 1 USD. Nói cách khác, ngang giávàng của GBP so với USD là : GBP / USD = 5. Trong chính sách bản vị vàng, khi việc đúc tiền vàng, đổi tiền ra vàng và xuất nhập khẩu vàng được thựchiện tự do thì tỷ giá hối đoái tách khỏi ngang giávàng là rất ít vì nó bị số lượng giới hạn bởi những điểm vàng. Thực hiện xuất nhập khẩu vàng sẽ quay quanh ” điểmvàng “. Giới hạn lên xuống của tỷ giá hối đoái làngang giá vàng cộng ( hoặc trừ ) ngân sách vận chuyểnvàng giữa những nước hữu quan. Điểm cao nhất của tỷgiá hối đoái gọi là ” điểm xuất vàng ” vì vượt quá giớihạn này, vàng khởi đầu ” chảy ra khỏi nước “. Điểmthấp nhất của tỷ giá hối đoái là ” điểm nhập vàng ” vìxuống dưới số lượng giới hạn này, vàng khởi đầu ” chảy vàotrong nước “. Nhờ có đặc thù trên, chính sách bản vị vàng có tính ổnđịnh cao, tiền tệ không bị mất giá, tỷ giá ít dịch chuyển, cán cân thương mại tự động hóa cân đối. Chế độ này có22khả năng tự điều tiết khối lượng tiền tệ trong lưuthông mà không cần đến sự can thiệp của Nhà nước, do đó nó có tác động ảnh hưởng tích cực so với nền kinh tế tài chính tưbản chủ nghĩa trong quá trình đầu tăng trưởng. Đâycũng là thời kỳ tăng trưởng tỏa nắng rực rỡ của thương mại quốctế. Tuy nhiên chính sách bản vị vàng sống sót không lâu. Năm1914 khởi đầu sụp đổ, và đến cuộc khủng hoảng cục bộ kinhtế quốc tế năm 1929 – 1933 đã ghi lại sự sụp đổhoàn toàn của chính sách bản vị vàng dưới mọi hìnhthức và điều đó cũng có nghĩa là ghi lại sự kếtthúc của thời kỳ tỷ giá hối đoái không thay đổi và sức muacủa đồng xu tiền được giữ vững. b. Chế độ tỷ giá cố định và thắt chặt Bretton Woods ( 1946 – 1971 ) Nhằm không thay đổi lại sự tăng trưởng thương mại quốc tế vàthiết lập một trật tự quốc tế mới sau thế chiến thứhai, Mỹ, Anh và 42 nước liên minh đã họp hội nghịtại Bretton Woods ( Mỹ ) tháng 7/1944 để bàn luận xâydựng mạng lưới hệ thống tiền tệ và giao dịch thanh toán chung. Hội nghịđược nhìn nhận là hội nghị thành công xuất sắc nhất thế kỷ. Tại23đây 56 nước ký tên hiệp định gật đầu thành lậpQuỹ tiền tệ quốc tế ( IMF ), Ngân hàng Thế giới ( WB ) và một chính sách tỷ giá hối đoái mới. Theo chính sách này, những nước cam kết duy trì giá trị đồng tiền của mìnhtheo đồng USD hoặc theo nội dung vàng trong phạmvi dịch chuyển không quá ( 1 % tỷ giá ĐK chínhthức tại quỹ. Nếu những nước tự biến hóa tỷ giá màkhông được sự đồng ý chấp thuận của IMF thì sẽ bị phạt cấmvận. NHTW những nước phải can thiệp vào thị trườngtiền tệ nước mình để giữ cho tỷ giá nước mình khôngthay đổi bằng cách mua và bán đồng USD. Điều nàycũng có nghĩa là những nước phải cùng nhau bảo vệ giátrị cho đồng USD. Đổi lại, Mỹ cam kết không thay đổi giávàng ở mức 35USD / ounce vàng ( dịch chuyển giá cảkhông quá 24 cent / ounce ). USD là đồng xu tiền chủ chốtsố 1 với tiêu chuẩn giá thành 1USD = 0,88714 gramvàng. Trong thời kỳ đầu cứ 1USD giấy phát hành ra đã cótừ 4 đến 8 USD vàng bảo vệ. Lượng vàng đảm bảođồ sộ như vậy nên cả quốc tế tư bản chỉ lo có vàng24để đổi lấy USD mà mua hàng Mỹ chứ không quantâm đến việc USD có đổi lấy vàng được không. Chính thế cho nên, những nước có xu thế quy đổi từdự trữ vàng sang dự trữ USD để tiết kiệm chi phí ngân sách. USD đã trở thành gia tài dự trữ quốc tế của những nướcvì Mỹ cam kết với những NHTW rằng sẽ chuyển đổikhông hạn chế USD ra vàng. Các nước ngày càng mởrộng thương mại với Mỹ, ngày càng tăng dự trữ USD củahọ, khiến cho sức hút USD ra ngoài ngày càng tăng. Trong 25 năm độc quyền phát hành tiền tệ, Mỹ đã lợidụng đồng USD để lôi cuốn của cải những nơi trên thếgiới về tay mình. Hàng trăm tỷ USD được thả langthang đi khắp những nước mà không có gì bảo vệ, gâyra lạm phát kinh tế USD. Chế độ Bretton Woods ngày càngbộc lộ những hạn chế mà bản thân nó không tự khắcphục được : – Dự trữ không tương ứng do quy mô thương mạiquốc tế ngày càng tăng gắn liền với những dòng vậnđộng tiền tệ lớn25

Source: https://evbn.org
Category: Bài Tập