Giáo trình luật hành chính PDF

Chỉ xem 5 trang đầu, hãy download Miễn Phí về để xem toàn bộ

Khái niệm:
Hình thức quản lý hành chính nhà nước là những biểu hiện ra bên ngoài của nội dung
quản lý hành chính nhà nước, thông qua những biểu hiện này chủ thể quản lý hành chính
nhà nước tác động đến đối tượng quản lý để đạt được những mục đích đã định trước.
Nội dung của quản lý hành chính nhà nước rất đa dạng nên hình thức của chúng cũng rất
phong phú. Vì thế đứng trước một điều kiện, hoàn cảnh trong đó có chứa đựng những nội
dung quản lý thì việc các chủ thể quản lý lựa chọn hình thức nào đó để quản lý mang lại
hiệu quả cao nhất. Hình thức quản lý nhà nước, vì vậy không phụ thuộc vào ý chí chủ
quan của chủ thể quản lý mà phụ thuộc vào những yếu tố sau:

Ðặc tính của đối tượng quản lý;

Ðiều kiện, hoàn cảnh xảy ra quá trình quản lý;

Mục đích của quản lý;
1

Pháp luật hiện hành.
Việc lựa chọn hình thức quản lý hành chính nhà nước cần phải được tiến hành trên cơ sở
những quy luật nhất định. Trong đó có:
–
Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với chức năng quản lý;
–
Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với nội dung và tổ chức của những vấn
đề quản lý cần giải quyết;
–
Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với những đặc điểm của đối tượng quản
lý cụ thể;
–
Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với mục đích cụ thể của hoạt động quản
lý.
. Phân loại các hình thức quản lý nhà nước
Ðể đảm bảo sự lựa chọn hình thức quản lý nhà nước đúng đắn, đảm bảo tổ chức quản lý
hợp lý, khoa học cần phải phân loại các hình thức quản lý hành chính nhà nước thành
những nhóm gồm những hoạt động quản lý giống nhau hay tương tự nhau về tính chất,
nội dung, những biểu hiện bề ngoài… Những hình thức cụ thể của hoạt động quản lý hành
chính nhà nước thường liên quan hữu cơ với những hình thức pháp luật của hoạt động
nhà nước nói chung. Nét đặc trưng của quản lý hành chính nhà nước là những hình thức
pháp lý liên kết chặt chẽ với nhau trên cơ sở sự thống nhất của chức năng chấp hành- điều
hành. Vì thế để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình các chủ thể của quản lý hành
chính nhà nước cần phải xác lập những quy tắc xử sự dưới luật trong vấn đề thẩm quyền
của mình; tiến hành hoạt động điều hành mà nội dung là áp dụng quy phạm pháp luật,
giải quyết những điểm còn tranh luận của việc áp dụng pháp luật, đánh giá hành vi xử sự
của các bên tham gia quản lý hành chính nhà nước và áp dụng các biện pháp tác động có
tính chất bắt buộc trong những trường hợp pháp luật quy định.

Căn cứ vào tính chất pháp lý của hoạt động quản lý, ta phân loại thành hai hình thức
chủ yếu sau:
– Hình thức pháp lý: là những hình thức quản lý nhà nước trực tiếp tác động đến các đối
tượng chịu sự quản lý làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt nghĩa vụ pháp lý;
Ví dụ: Ủy ban nhân dân Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành Chỉ thị xuống các Ủy ban nhân
dân huyện.
2

TRƯỜNG ÐẠI HỌC CẦN THƠKHOA LUẬTGIÁO TRÌNHLUẬT HÀNH CHÍNH VIỆT NAMPHẦN IIPHƯƠNG CÁCH QUẢN LÝ NHÀ NƯỚCBiên soạn: TS.PHAN TRUNG HIỀNCần Thơ, năm 2009A. CÁCH THỨC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚCChương I. NỘI DUNG – HÌNH THỨC- PHƯƠNG PHÁP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚCI. NỘI DUNG, HÌNH THỨC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC1.Nội dung quản lý nhà nướcNội dung của quản lý nhà nước là việc tổ chức thực hiện quản lý nhà nước trên tất cả cáclĩnh vực của đời sống xã hội. Ðây chính là hoạt động tổ chức thực hiện pháp luật trongtừng lĩnh vực của đời sống xã hội cho nên tương xứng với mỗi lĩnh vực có một nội dungquản lý khác nhau.Nội dung của quản lý hành chính nhà nước rất đa dạng và phong phú, được tiến hành trênnhiều lĩnh vực: kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng…Vì vậy không thể chỉ rađược nội dung cụ thể của quản lý hành chính nhà nước mà chỉ có thể nêu lên những nộidung cơ bản, mang tính chất tổng quát mà thôi.2. Hình thức quản lý nhà nướca. Khái niệmKhái niệm:Hình thức quản lý hành chính nhà nước là những biểu hiện ra bên ngoài của nội dungquản lý hành chính nhà nước, thông qua những biểu hiện này chủ thể quản lý hành chínhnhà nước tác động đến đối tượng quản lý để đạt được những mục đích đã định trước.Nội dung của quản lý hành chính nhà nước rất đa dạng nên hình thức của chúng cũng rấtphong phú. Vì thế đứng trước một điều kiện, hoàn cảnh trong đó có chứa đựng những nộidung quản lý thì việc các chủ thể quản lý lựa chọn hình thức nào đó để quản lý mang lạihiệu quả cao nhất. Hình thức quản lý nhà nước, vì vậy không phụ thuộc vào ý chí chủquan của chủ thể quản lý mà phụ thuộc vào những yếu tố sau:Ðặc tính của đối tượng quản lý;Ðiều kiện, hoàn cảnh xảy ra quá trình quản lý;Mục đích của quản lý;Pháp luật hiện hành.Việc lựa chọn hình thức quản lý hành chính nhà nước cần phải được tiến hành trên cơ sởnhững quy luật nhất định. Trong đó có:Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với chức năng quản lý;Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với nội dung và tổ chức của những vấnđề quản lý cần giải quyết;Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với những đặc điểm của đối tượng quảnlý cụ thể;Quy luật về sự phù hợp của hình thức quản lý với mục đích cụ thể của hoạt động quảnlý.. Phân loại các hình thức quản lý nhà nướcÐể đảm bảo sự lựa chọn hình thức quản lý nhà nước đúng đắn, đảm bảo tổ chức quản lýhợp lý, khoa học cần phải phân loại các hình thức quản lý hành chính nhà nước thànhnhững nhóm gồm những hoạt động quản lý giống nhau hay tương tự nhau về tính chất,nội dung, những biểu hiện bề ngoài… Những hình thức cụ thể của hoạt động quản lý hànhchính nhà nước thường liên quan hữu cơ với những hình thức pháp luật của hoạt độngnhà nước nói chung. Nét đặc trưng của quản lý hành chính nhà nước là những hình thứcpháp lý liên kết chặt chẽ với nhau trên cơ sở sự thống nhất của chức năng chấp hành- điềuhành. Vì thế để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình các chủ thể của quản lý hànhchính nhà nước cần phải xác lập những quy tắc xử sự dưới luật trong vấn đề thẩm quyềncủa mình; tiến hành hoạt động điều hành mà nội dung là áp dụng quy phạm pháp luật,giải quyết những điểm còn tranh luận của việc áp dụng pháp luật, đánh giá hành vi xử sựcủa các bên tham gia quản lý hành chính nhà nước và áp dụng các biện pháp tác động cótính chất bắt buộc trong những trường hợp pháp luật quy định.Căn cứ vào tính chất pháp lý của hoạt động quản lý, ta phân loại thành hai hình thứcchủ yếu sau:- Hình thức pháp lý: là những hình thức quản lý nhà nước trực tiếp tác động đến các đốitượng chịu sự quản lý làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt nghĩa vụ pháp lý;Ví dụ: Ủy ban nhân dân Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành Chỉ thị xuống các Ủy ban nhândân huyện.