Các bước làm kiểu bài bình luận – Phần nghị luận văn học

Trong phần nghị luận văn học, kiểu bài bình luận văn học luôn được ưu tiên hàng đầu và thường xuyên xuất hiện trong đề thi 5 năm gần đây. Để đạt điểm tối ưu khi làm kiểu bài bình luận văn học, các em cần đọc kĩ bài viết này và chú ý những điều sau.

THÍ SINH CÓ THỂ NHẬN DIỆN KIỂU BÀI BÌNH LUẬN VĂN HỌC TỪ NHỮNG TIÊU CHÍ NÀO?

1. Đối tượng của đề bài:

Đề thi có thể yêu cầu bình luận một/hoặc nhiều hiện tượng văn học cũng như một/hoặc nhiều ý kiến/nhận định về văn học.

• Một ( hoặc nhiều ) hiện tượng kỳ lạ văn học : Sự nghiệp, quan điểm, phong thái của 1 nhà văn / Trào lưu văn học …
• Một ( hoặc nhiều ) yếu tố, góc nhìn, phương diện trong tác phẩm văn học :
  • Trong văn xuôi : Nhân vật, hình tượng, trường hợp truyện, đoạn văn, chi tiết cụ thể nghệ thuật và thẩm mỹ, cách kể chuyện, cách khởi đầu và kết thúc tác phẩm …
  • Trong kịch : Nhân vật, hình tượng, xung đột, đối thoại …
  • Trong thơ : Nhân vật, hình tượng, cái tôi trữ tình, đoạn thơ, cách khởi đầu và kết thúc tác phẩm …

2. Yêu cầu của đề bài

• 2 đánh giá và nhận định về 1 góc nhìn của 1 tác phẩm văn học .
• 2 nhận định và đánh giá về 2 đối tượng người dùng trong 2 tác phẩm .

CHÚ Ý : 2 đánh giá và nhận định hoàn toàn có thể 1 đúng 1 sai, hoặc hoàn toàn có thể cả 2 cùng đúng và bổ trợ cho nhau .

3. Dạng câu hỏi đặc trưng

Dạng câu hỏi đặc trưng của kiểu bài Bình luận văn học trong đề thi trung học phổ thông vương quốc thường là “ Từ cảm nhận của mình về … anh / chị hãy bình luận những quan điểm trên ” hoặc “ Anh / Chị hãy bình luận … ”

SAU KHI NHẬN DIỆN, ĐÂU LÀ HƯỚNG LÀM BÀI ĐÚNG ĐẮN CHO BÀI BÌNH LUẬN VĂN HỌC?

A. MỞ BÀI:

– Dẫn dắt (mở bài trực tiếp không cần bước này)
– Nêu yêu cầu của đề: Giới thiệu khái quát về đối tượng cần bình luận (Phải trích lại ý kiến/nhận định trong đề…)

B. THÂN BÀI:

1. Giới thiệu vài nét về tác giả và tác phẩm (0,5 điểm):

a. Nếu đề yêu cầu bình luận 2 nhận định về 1 khía cạnh, 1 phương diện … của 1 tác phẩm văn học cần giới thiệu tuần tự về tác giả rồi về tác phẩm đó.
b. Nếu đề yêu cầu bình luận 2 nhận định về 2 đối tượng trong 2 tác phẩm thì nên làm như sau:
– Giới thiệu khái quát về tác giả và tác phẩm thứ nhất.
– Giới thiệu khái quát về tác giả và tác phẩm thứ hai.

2. Giải thích ý kiến cần bình luận (0,5 điểm):

Khi giải thích cần lưu ý:
– Bám sát ý kiến/nhận định mà đề yêu cầu bình luận, tránh suy diễn chủ quan, tuỳ tiện.
– Chỉ giải thích những từ ngữ, hình ảnh còn ẩn ý hoặc chưa rõ nghĩa.
– Phải đi từ yếu tố nhỏ đến yếu tố lớn: giải thích từ ngữ, hình ảnh trước, rồi mới khái quát ý nghĩa của toàn bộ ý kiến nhận định mà đề yêu cầu bình luận.
– Nếu đề yêu cầu bình luận 2 nhận định về 2 đối tượng trong 2 tác phẩm thì khi giải thích phải chỉ rõ sự giống nhau cũng như sự khác nhau giữa hai nhận định

3. Cảm nhận, làm rõ các đối tượng mà ý kiến/nhận định đề cập tới và bình luận về các ý kiến/nhận định mà đề yêu cầu (4,0 điểm):

3a. Cảm nhận, làm rõ các đối tượng mà ý kiến/nhận định đề cập tới (2,5 – 3,0 điểm):

Khi cảm nhận cần quan tâm :

– Bám thật sát ý kiến/nhận định mà đề yêu cầu bình luận.

– Do nhu yếu của đề, thời hạn làm bài và dung tích bài viết nên chỉ tập trung chuyên sâu nghiên cứu và phân tích / cảm nhận để làm rõ những đặc thù / đặc thù của đối tượng người tiêu dùng mà quan điểm / nhận định và đánh giá cần bình luận đề cập tới. Không được sa đà nghiên cứu và phân tích / cảm nhận mọi phương diện, góc nhìn của đối tượng người dùng hay nghiên cứu và phân tích / cảm nhận toàn tác phẩm .

– Sử dụng những thao tác lập luận như Phân tích, Chứng minh, So sánh … và vận dụng những kỹ năng và kiến thức đã học về tác phẩm để làm rõ những đặc thù / đặc thù của đối tượng người dùng mà quan điểm / đánh giá và nhận định cần bình luận đề cập tới .– Việc nghiên cứu và phân tích, cảm nhận để làm rõ những đặc thù / đặc thù của đối tượng người tiêu dùng mà quan điểm / nhận định và đánh giá cần bình luận đề cập tới cần : Chính xác, tinh xảo, tinh tế, tổng lực và có tâm lý, cảm hứng …– Nếu đề nhu yếu bình luận 2 quan điểm / 2 nhận định và đánh giá về 1 góc nhìn, 1 phương diện … của 1 tác phẩm văn học thì ở bước này cần :

● Cảm nhận, làm rõ nội dung của ý kiến/nhận định thứ nhất
(Ví dụ: Người lính Tây Tiến mang dáng dấp của các tráng sĩ thuở trước)

● Cảm nhận, làm rõ nội dung của ý kiến/nhận định thứ hai
(Ví dụ: Người lính Tây Tiến mang đậm vẻ đẹp của người chiến sĩ thời chống Pháp)
– Nếu đề yêu cầu bình luận 2 ý kiến/2 nhận định về 2 đối tượng trong 2 tác phẩm thì ở bước này cần:

● Cảm nhận, làm rõ nội dung của quan điểm / nhận định và đánh giá về đối tượng người tiêu dùng thứ nhất ( Ví dụ : Từ và sự nhẫn nhục của nhân vật )

● Cảm nhận, làm rõ nội dung của ý kiến/nhận định về đối tượng thứ hai (Ví dụ: Người đàn bà hàng chài và sự nhẫn nhục của nhân vật)
– Khi cảm nhận, bên cạnh việc làm rõ các khía cạnh nội dung của ý kiến/nhận định cần bàn luận, cũng nên chú ý đến các dấu hiệu hình thức nghệ thuật như:

● Hình ảnh thơ, ngôn từ thơ, thể thơ, cấu trúc câu thơ, giọng điệu … nếu là quan điểm / nhận định và đánh giá về thơ● Vai trò, vị trí ; điểm nhìn, nội tâm, ngoại hình của nhân vật ; thực trạng, trường hợp, ngôn từ, hình ảnh, giọng điệu … nếu là quan điểm / nhận định và đánh giá về văn xuôi

3b. Bình luận về ý kiến/nhận định mà đề yêu cầu (1 – 1,5 điểm):

– Trường hợp 1 trong 2 quan điểm sai thì ‎ bác bỏ quan điểm sai ( Ví dụ : Vội vàng là lời nói của cái tôi vị kỉ xấu đi ), chứng minh và khẳng định quan điểm đúng ( Ví dụ : Vội vàng là lời nói của cái tôi cá thể tích cực )– Trường hợp cả 2 quan điểm đều đúng thì khẳng định tính đúng đắn của cả 2 quan điểm theo cách sau :✓ Nếu bình luận 2 đánh giá và nhận định về 1 góc nhìn … của 1 tác phẩm thì hướng bình luận như sau : Khác nhau nhưng không trái chiều mà bổ trợ cho nhau ; giúp nhìn nhận tổng lực và thống nhất về đối tượng người dùng ; giúp nhận thức thâm thúy hơn về đối tượng người dùng ; thấm thía hơn ý tưởng sáng tạo nghệ thuật và thẩm mỹ của nhà văn

✓ Nếu đề nhu yếu bình luận 2 đánh giá và nhận định về 2 đối tượng người tiêu dùng trong 2 tác phẩm thì hướng bình luận như sau : Giúp người đọc nhận ra nét độc lạ của mỗi hình tượng ; cảm nhận được điểm gặp gỡ, nét độc lạ trong cách nhìn nhận, miêu tả đời sống, trong tư tưởng của mỗi tác giả .Khi bình luận cần quan tâm :– Bám thật sát quan điểm / nhận định và đánh giá mà đề nhu yếu bình luận .– Lời bình luận phải phải chăng, hợp tình ; thái độ khiêm nhường, mềm mỏng nhưng nhất quyết, giàu sức thuyết phục …

C. KẾT BÀI:

– Đánh giá khái quát, ngắn gọn về mức độ ĐÚNG ĐẮN – SÂU SẮC – TOÀN DIỆN của ý kiến/nhận định mà đề yêu cầu bình luận.

– Phát triển, lan rộng ra, nâng cao yếu tố .Nắm vững những quan tâm trên những bạn trọn vẹn tự tin giành toàn vẹn điểm phần bình luận văn học trong đề thi trung học phổ thông vương quốc .

Source: https://evbn.org
Category: Bài Tập