Khái niệm và mô hình quản lý dự án xây dựng hiệu quả

Quản lý dự án xây dựng không phải là công việc dễ dàng, đòi hỏi nhà quản lý phải có khả năng đảm bảo tiến độ và chất lượng của dự án. Để đạt được yêu cầu đó, các nhà quản lý cần nắm rõ khái niệm quản lý dự án xây dựng là gì và quy trình quản lý dự án chuyên nghiệp qua bài viết dưới đây.

Quản lý dự án xây dựng là gì?

Quản lý dự án xây dựng là dịch vụ chuyên nghiệp, sử dụng các công cụ kỹ thuật chuyên ngành để quản lý các dự án đầu tư xây dựng. Quản lý dự án xây dựng nói chung là công việc lập kế hoạch, thiết kế và xây dựng từ đầu đến khi hoàn thành nhằm đảm bảo dự án được thực hiện đúng tiến độ và đạt được mục tiêu đề ra. 

Để quản lý dự án xây dựng thành công, người quản lý cần phối kết hợp nhuần nhuyễn giữa các kỹ năng quản lý và khả năng tư duy logic, từ đó đề ra kế hoạch giải quyết vấn đề một cách hiệu quả. 

5 giai đoạn cơ bản trong quản lý dự án

Giai đoạn bắt đầu

Tại giai đoạn này, nhà quản lý cần xác định được các yếu tố cơ bản của dự án xây dựng, cụ thể: 

• quản lý dự án xây dựng

  Thiết lập mục tiêu và xem xét tính khả thi của dự án: Các thành viên của nhómcần vạch ra các mục tiêu chung và các mục tiêu cụ thể mà một dự án xây dựng phải đạt được và đo lường tính khả thi.

• Thiết kế sơ đồ xây dựng: Tạo ra một bản phác thảo thiết kế xây dựng bao gồm các yếu tố như vật liệu, màu sắc, kích thước, không gian,… 

• Hợp đồng: Tài liệu này chứa các bản vẽ và thông số kỹ thuật cuối cùng mà các nhà thầu sử dụng để làm việc trong dự án.

Giai đoạn tiền xây dựng

Trong giai đoạn này, ban dự án đầu tư xây dựng cần xác định chính xác các thông tin ban đầu của dự án như phạm vi dự án, nguồn nhân lực, ngân sách… và xây dựng kế hoạch thực hiện chi tiết cho dự án xây dựng. Ủy ban quản lý đầu tư Xây dựng, phối hợp với các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương, xin phê duyệt kế hoạch làm việc và thực hiện cấp giấy phép xây dựng. 

Sau khi hoàn thành các hồ sơ như giấy phép và mã số xây dựng, người quản lý dự án cần tổ chức quản lý và lưu trữ các tài liệu này trong suốt quá trình để dự án được thực hiện một cách hợp pháp.

Giai đoạn này cần xác minh chính xác thông tin ban đầu và phạm vi dự án

Giai đoạn mua sắm vật tư

Nhóm dự án sẽ tiến hành làm thủ tục đặt hàng hoặc thuê vật liệu xây dựng, công cụ và dịch vụ cần thiết để chuẩn bị cho việc xây dựng.

Giai đoạn xây dựng

Đây là giai đoạn quan trọng nhất, quyết định đến sự thành công của dự án xây dựng. Việc lựa chọn nhà thầu xây dựng, kiến ​​trúc sư, kỹ sư uy tín là một việc hết sức quan trọng vì đây là lực lượng trực tiếp thực thi dự án. 

Khi dự án sắp hoàn thành, bạn cần vận hành, kiểm tra và thực hiện các công việc cần thiết để giảm thiểu các sai sót và sự cố khi thi công trước khi bàn giao.

Giai đoạn kết thúc

Nghiệm thu, kiểm tra chất lượng công việc, hoàn thành công trình là bước cuối cùng của quản lý dự án xây dựng. Các nhà quản lý dự án và quản lý cấp cao xem xét lại các tồn đọng trong quá trình xây dựng, để nhìn nhận lại hạn chế cần khắc phục để rút ra bài học kinh nghiệm cho các dự án mới trong tương lai. 

Ngay cả khi kết thúc dự án, các tài liệu và dữ liệu của dự án xây dựng cũng cần được lưu trữ và quản lý cẩn thận.

Top 4 mô hình quản lý dự án xây dựng chuyên nghiệp, hiệu quả

Để hỗ trợ nhà quản lý dự án trong quá trình thi công dự án xây dựng, chúng tôi đề xuất 4 mô hình quản lý dự án chuyên nghiệp, hiệu quả dưới đây:

Waterfall – mô hình thác nước

• Quản lý dự án xây dựng theo cách tuần tự từng giai đoạn, yêu cầu mỗi giai đoạn của dự án phải được hoàn thành trước khi tiến hành giai đoạn tiếp theo. 

• Đây là mô hình được ứng dụng nhiều trong các dự án xây dựng vì các dự án này đều có cách tiếp cận cụ thể và cố định trong quá trình thực thi. 

• Giúp hạn chế tối đa rủi ro phát sinh trong công việc bởi lẽ các giai đoạn trong dự án đều phải hoàn thành và được kiểm tra kỹ lưỡng trước khi bước sang giai đoạn tiếp theo. 

• Thiếu tính linh hoạt là nhược điểm lớn nhất của mô hình quản lý dự án xây dựng Waterfall. 

* Xem thêm: Mô hình Waterfall là gì? Phân biệt Agile và Waterfall

Waterfall quản lý dự án theo từng giai đoạn

Agile – quản trị linh hoạt

• Agile là mô hình quản lý dự án xây dựng ưu tiên tính linh hoạt, chia dự án thành các mô hình phụ tập trung vào việc cải tiến liên tục, từ đó phát triển và hoàn thiện dự án. 

• Agile tập trung vào việc tương tác thường xuyên với yêu cầu khách hàng, từ đó đưa ra những phương án thay đổi khả thi trong thời gian ngắn nhất.

* Xem thêm: Khóa học Quản trị dự án Agile

Lean – quản trị tinh gọn

• Mô hình quản lý dự án xây dựng Lean tập trung vào việc tạo ra giá trị cho đối tác, khách hàng và giảm thiểu thất thoát trong quá trình xây dựng. 

• Nếu chỉ dự trữ một lượng nhỏ nguyên vật liệu, quá trình xây dựng có khả năng bị gián đoạn nếu nhà cung cấp không đáp ứng được nguồn vật liệu liên tục. Vì thế, đây được cho là nhược điểm lớn nhất của mô hình này. Điều đó yêu cầu nhà quản lý cần thận trọng xem xét và đánh giá rủi ro trước khi sử dụng mô hình này.

Six Sigma – quản lý chất lượng dự án

• Mục tiêu của Six Sigma là kiểm soát chất lượng, cải tiến các quy trình của dự án, dự đoán và ngăn ngừa các sai sót và sự cố trước khi chúng xảy ra. 

• Six Sigma yêu cầu một hướng đi cụ thể và rõ ràng ngay từ đầu, các thành viên trong nhóm phải phân tích kỹ lưỡng và kiểm soát các yếu tố chính có thể ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án xây dựng. 

• Mô hình này giúp giảm thiểu sai sót, chi phí sửa chữa và tăng sự hài lòng của khách hàng. 

• Tuy nhiên, Six Sigma quá tập trung vào chất lượng dự án nên cần đầu tư nhiều vào máy móc, thiết bị, hệ thống với mức độ kiểm soát chất lượng khắt khe dẫn đến tăng chi phí đầu tư ban đầu.

SIX SIGMA chú trọng chất lượng, kiểm soát quy trình dự án xây dựng

Quản lý dự án xây dựng không phải là một công việc dễ dàng, đòi hỏi kiến ​​thức, kinh nghiệm và nhiều kỹ năng từ người quản lý. Nội dung tổng hợp và chi tiết trên đây của Học viện Agile sẽ giúp các nhà quản lý xây dựng hiểu rõ hơn về công việc và mô hình quản lý dự án xây dựng hiệu quả, từ đó tối ưu hóa mọi nguồn lực, đạt được mục tiêu khi quản lý dự án.

* Xem thêm: Bạn đã hiểu gì về vai trò của một quản lý dự án xây dựng?